Zij gelooft in mij

Connie Palmen, Hans van Mierlo en de rest van de culturele elite, allemaal waren ze verliefd op André Hazes. Het was de openingsavond van het International Documentary Filmfestival Amsterdam 1999, Zij gelooft in mij beleefde een wereldpremière en heel Tuschinski was van Hazes. Alleen de zanger op het balkon mocht roken, was vooraf gezegd, en de zaal giechelde vertederd. Tijdens de film werd er misschien iets te hard gelachen om het Prisma rijmwoordenboek als inspiratiebron bij het liedjes schrijven, en om de krankzinnige zonnebril van een schoonmama. Maar na afloop waren er alleen nog Hazes-fans in de zaal, en werd het mini-concert met gejuich ontvangen. Regisseur John Appel kwam er nauwelijks aan te pas.

De spectaculaire première kreeg een passend vervolg. Zij gelooft in mij, genoemd naar een lied van Hazes dat in de documentaire een dramatische rol speelt, won op het IDFA de Joris Ivens Award en schopte het tot conversation piece onder niet-reguliere bioscoopgangers, dé manier waarop een film een hit kan worden. Na langdurige bioscoopvertoning en uitbreng op video is nu de beurt aan de tv.

Het succes is verdiend. Zij gelooft in mij biedt wat je wilt zien: een intiem portret dat de hoofdpersoon zowel respecteert als ontmaskert. Je ziet de kracht van Hazes als entertainer, en de tamelijk treurige momenten rondom de optredens: een man die op sportsokken en slippers rondscharrelt in zijn steriele villa aan de Vinkeveense Plassen, waar hij bij voorkeur voor de tv in de kelder zit. Pijnlijk duidelijk wordt hoeveel stress vooraf gaat aan de grote optredens, leidend tot een huwelijkscrisis en het dramatische hoogtepunt van de film.

Vier maanden na de première verscheen een rapport van het Sociaal Cultureel Planbureau, dat constateerde dat de grenzen tussen hoge en lage cultuur vervagen. De canon verliest aan belang, de cultuurconsument graait uit alle bakken. Het succes van de documentaire, ook bij Connie Palmen en co, lijkt dit te bevestigen. Maar Connie gaat naar Tuschinski voor een documentaire over Hazes, en waarschijnlijk niet naar zijn concerten. Sociale groepen onderscheiden zich nog steeds door smaak. De elite omhelst Hazes, omdat ze zich kan verkneukelen om de zonnebril van schoonmama en de blonde kapsels in Ahoy'.

Zij gelooft in mij, NPS, Ned.3, 20.25-22.00u.

    • Mark Duursma