Oude stad Peru nog ouder

Een vallei in Peru herbergt de tot nu toe oudste stad van het Amerikaanse continent. Hij kwam tot bloei vanaf 2600 voor Christus, in de tijd dat de Egyptenaren hun piramides bouwden. Dat is duizend jaar eerder dan andere steden in het gebied. Deze datering, vandaag gepubliceerd in Science, werpt een nieuw licht op de ontwikkeling van de vroegste beschavingen in de Andes.

De stad, Caral geheten, ligt in de Supe Vallei, niet ver van de Peruaanse kust, 200 kilometer ten noorden van Lima. Hij maakt deel uit van een serie van achttien opgravingsplaatsen en bestond uit monumentale stenen constructies, wooncomplexen tot zes verdiepingen hoog, pleinen voor ceremoniële doeleinden en een geavanceerd systeem voor irrigatie. Het aantal inwoners moet in de duizenden hebben gelopen. Dat wijst, aldus de betrokken archeologen, op een beschaving met een sterk centraal gezag.

De eerste opgravingen in Caral dateren al van 1905, maar de betekenis ervan is pas nu duidelijk geworden. De datering is gebeurd aan de hand van stukjes riet die ter plaatse zijn gevonden en die eens deel uitmaakten van manden om stenen te vervoeren.

Omdat riet maar een jaar leeft, zijn de leeftijdsbepalingen (via de koolstof-14 methode) extreem nauwkeurig.

De vondst in Caral plaatst het begin van de urbanisering in Zuid-Amerika met honderden jaren terug in de tijd. Tot nu toe dachten archeologen, gezien de omvang en de complexiteit van de stad, dat Caral ongeveer 1500 voor Christus gebouwd was. De bewoners verbouwden peper, bonen, avocado's en aardappels, welke gewassen werden geroosterd omdat de beschaving van Caral nog niet over aardewerken potten beschikte om ze te koken. Ook ansjovis en sardienes werden veel gegeten, wellicht ook in gedroogde vorm omdat er nog geen graan was. Omdat de stad tien meter boven de Supe rivier lag en er weinig neerslag viel, werd gebruikgemaakt van irrigatie.

Caral, zo blijkt uit het dateringsonderzoek, ontwikkelde zich parallel aan de kleinere nederzettingen aan de kust. De gangbare opvatting onder archeologen was dat de grotere steden later kwamen.