Vrijhandel alleen voor democratieën

Alleen democratische landen, die de wet respecteren, kunnen deelnemen aan de reusachtige vrijhandelszone in Noord-, Midden en Zuid-Amerika en het Caraïbisch Gebied, die in 2005 moet beginnen. Deze `democratische clausule' is de voornaamste uitkomst van de Summit of the Americas, een topontmoeting van staatshoofden en regeringsleiders van alle onafhankelijke, Amerikaanse naties behalve Cuba.

Leiders van 34 landen hebben gisteren in het Canadese Québec collectief hun trouw gezworen aan democratische beginselen. Versterking van de democratie in de landen van de regio, die in vele gevallen tot voor kort werden geregeerd door militaire dictators, is volgens de leiders de beste manier om ,,grotere welvaart te scheppen en economische kansen te vergroten'', aldus de slotverklaring.

Democratieën in de regio dienen te worden verstevigd door uitwisseling van verkiezingssystemen, verbreding van beschikbaarheid van multimedia en onthouding van financiële leningen door de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank aan landen die terugvallen op autoritaire regimes. De hoofdprijs voor de democratieën is deelname aan de vrijhandelszone van het gebied, de FTAA, die met bijna 800 miljoen mensen de grootste ter wereld moet worden. Het voornemen om de FTAA binnen vijf jaar rond te hebben werd in Québec herbevestigd.

Anti-globaliseringsdemonstranten waren het hele weekeinde slaags met de Canadese politie aan de randen van de tijdelijk ommuurde 'veiligheidszone' in Québec, waar leiders van het westelijk halfrond vrijhandel en democratisering bespraken. Ondanks aanhoudende, hevige rellen bij twee doorgangspunten in de barrière nabij het congrescentrum, konden de activisten de top echter nauwelijks verstoren.

Naar schatting 25.000 demonstranten namen zaterdag deel aan een `Carnaval tegen kapitalisme', een vreedzame protestmars tegen vrijhandel, globalisering en multinationale ondernemingen. Nog eens 6.000 activisten waren betrokken bij doorlopende rellen en pogingen om de barrière die rondom de congreszone was opgetrokken, neer te halen.

In de nacht van zaterdag op zondag werd op diverse plaatsen brand gesticht en werden ruiten ingeslagen. Er vielen ongeveer honderd gewonden. Ongeveer 450 demonstranten werden gearresteerd. De politie hield de demonstranten op afstand met waterkanonnen en een bijna onaflatend spervuur van traangas. Meer dan zesduizend agenten waren in Québec verzameld.