NADENKEN

In het artikel `Diep nadenken over waarheid' van F.A. Muller (W&O, 7 april) is sprake van de volgende antinomie van de leugenaar, traditioneel toegeschreven aan de Kretenzer Epimenides: `Alle Kretenzers liegen'. Muller beweert: ``Men leidt nu onmiddellijk af dat Epimenides liegt indien hij de waarheid spreekt, en andersom.''

Deze vaak gehoorde bewering is fout. Immers, neem aan dat Epimenides liegt. Dan geldt dus: `Niet alle Kretenzers liegen.' Dit is geenszins strijdig met de aanname dat er een Kretenzer is die wel liegt. Geen contradictie derhalve. Juist in een kritische beschouwing over logica waarin onder andere sprake is van universele en essentiële kwantoren kan zo'n fout verwarrend werken. Muller zegt: ``Men kan de volgorde van kwantoren niet straffeloos overhoop halen.'' Maar men kan ook de negaties van kwantoren niet straffeloos overhoop halen, ook niet in een natuurlijke taal.

Correcte voorbeelden van de bedoelde antinomie zijn de beweringen `Ik lieg' en `Deze zin is onwaar'.

    • Dr.Ir. C. van Opdorp Eindhoven