GRIEPPRIK 65-PLUSSERS VERMINDERT STERFTE EN ZIEKENHUISOPNAMES

Ouderen die in de herfst een griepprik halen komen gezonder de winter door dan 65-plussers die dat niet doen. De sterfte onder de gevaccineerden is ruim de helft lager, terwijl ze ook minder vaak in het ziekenhuis worden behandeld voor griep- of luchtwegklachten. Dat blijkt uit de eerste resultaten van een drie jaar durend Zweeds onderzoek, waarin de deelnemers ook nog een vaccin kregen tegen door pneumokokken veroorzaakte longontsteking. (The Lancet, 31 maart).

Een ogenschijnlijk onschuldig griepje kan voor ouderen en chronisch zieken dramatische gevolgen hebben. Daarom kunnen mensen met een verhoogd risico in de maand november bij de huisarts een griepvaccinatie halen. In Zweden is dit nog geen vaste prik. Ouderen kunnen zich wel tegen griep en tegen de meest voorkomende vorm van longontsteking laten inenten, maar dat moet dan op eigen kosten. De vaccinatiegraad is navenant laag. De Zweedse overheid overweegt om hier verandering in te brengen, maar wil dan wel aangetoond zien dat deze vaccinaties effectief zijn, zowel medisch als financieel.

Vanzelfsprekend is de medische effectiviteit van de griepvaccinatie al op diverse manieren aangetoond. In ons land heeft de Maastrichtse vakgroep Huisartsgeneeskunde in 1994 een onderzoek gepubliceerd, waarin ruim 1.800 ouderen een vaccin of een nepmiddel kregen. Vaccinatie reduceerde het aantal griepgevallen met ongeveer de helft. Om ook een goed beeld van de financiële gevolgen te krijgen, is echter een grootschaliger en zich over meer jaren uitstrekkend prospectief onderzoek nodig. Dat is echter nog nooit gedaan en het Zweedse onderzoek moet in deze lacune voorzien.

De onderzoekers hebben daartoe alle 260.000 Stockholmers van 65 jaar of ouder opgeroepen om zich voor de halve prijs te laten vaccineren. Ruim 100.000 ouderen gaven aan de oproep gehoor en lieten zich in het najaar van 1998 inenten. Vanaf 1 december van dat jaar is in alle ziekenhuizen van de stad bijgehouden of ouderen die er voor een behandeling kwamen waren gevaccineerd. Uit de resultaten van het eerste halfjaar blijkt dat de sterfte, het aantal ziekenhuisbehandelingen, het aantal gevallen van griep of pneumokokken-longontsteking en andere door pneumokokken veroorzaakte aandoeningen bij de vaccineerden met een derde tot de helft was teruggedrongen. Hoewel de onderzoekers de conclusie trekken dat de vaccinatie forse gezondheidswinst oplevert, wijzen zij er ook op dat één belangrijk gegeven nog ontbreekt. Zij weten nog niet of de gevaccineerden en niet-gevaccineerden als groep vergelijkbaar zijn. Het is denkbaar dat vooral gezonde en vitale ouderen zich hebben laten vaccineren, wat een vertekend resultaat zou geven. Als het onderzoek over enkele jaren is afgerond, hopen zij hier meer over te weten.

    • Huup Dassen