Getob over gondels over de Waal

Het plan om gondels boven de Waal bij Nijmegen te laten zweven, is omstreden. De lokale politici zijn er nog niet uit. Een referendum zou uitkomst kunnen bieden.

Is het luchtfietserij of het vervoermiddel van de toekomst? Voorstanders vinden het plan om tussen het dorp Lent en het stadscentrum van Nijmegen een 3,5 kilometer lange kabelbaan aan te leggen, een ingenieuze oplossing voor een vervoersprobleem.

Nijmegen wil de bussen uit de binnenstad weren, maar tegelijk moet het stadscentrum bereikbaar blijven per openbaar vervoer. Een snelle, energiezuinige verbinding met gondels van het Centraal Station via het stadscentrum naar de overkant van de Waal is volgens het college van B en W en de coalitiepartijen CDA, PvdA en VVD dé oplossing. Bij Lent is de Vinexlocatie Waalsprong (30.000 inwoners) in ontwikkeling, waardoor in 2010 naar schatting dagelijks 7.000 mensen per openbaar vervoer de Waal zullen oversteken.

Tegenstanders spreken over een geldverslindend project dat de doodsteek zal zijn voor de bestaande busverbinding. De aanleg van de kabelbaan met vijf opstapstations kost `kaal' 120 miljoen. En aankleding van de twintig meter hoge stations met winkels, kantoren en hotels kan het project een veelvoud daarvan duurder maken. Voor een rendabele exploitatie moet het aantal bussen naar het stadscentrum bovendien worden geminimaliseerd.

Zes jaar wordt er in Nijmegen al gepraat over de kabeltram. In die tijd zijn er weliswaar geen knopen doorgehakt, maar is de politieke wereld wel op zijn kop gezet. De initiatiefnemers van de kabeltram zijn nu tegen, terwijl de sceptici van toen inmiddels overtuigd voorstander zijn geworden.

Voordat er een definitief plan wordt ontwikkeld, wordt de bevolking om haar mening gevraagd. De Nijmeegse gemeenteraad zal naar alle waarschijnlijkheid instemmen met het voorstel om in oktober een referendum te houden. Alleen over de exacte vraagstelling wordt nog gekibbeld.

,,Het referendum is eigenlijk een brevet van onvermogen voor de volksvertegenwoordigers'', zegt wethouder H. Bruls (CDA). Hij heeft zijn verzet gestaakt, omdat ook hij het belangrijk vindt dat de bevolking wordt geraadpleegd over zo'n omstreden onderwerp.

Het actiecomité `Zet een rem op de kabeltram' is ervan overtuigd dat de bevolking massaal tegen is, en dat het college door in te stemmen met een referendum een uitweg uit de politieke discussie zoekt. ,,Het college organiseert zijn aftocht'', zegt woordvoerder H. van Hooft jr. van het actiecomité, tevens SP-raadslid. Van Hooft ziet geen enkel voordeel in de kabeltram boven de bus. ,,De kabeltram combineert de twee slechtste eigenschappen van het openbaar vervoer. Hij is te traag en te grofmazig.'' De tegenstanders vinden het project bovendien te duur, te ingrijpend voor de skyline van de stad en ze vrezen de invloed van de particuliere projectontwikkelaars, die nodig zijn voor de realisatie.

Het rijk en de provincie hebben in principe toegezegd mee te betalen, maar ongeveer de helft van de benodigde 120 miljoen gulden moet van particuliere investeerders komen. Dat is volgens Bruls geen probleem. ,,Er zijn zelfs projectontwikkelaars die het hele project kostenneutraal willen uitvoeren als ze de vastgoedlocaties in handen krijgen.''.

De opstapstations, zoals op Plein 44 in het hartje van de stad, zijn volgens Bruls een enorme economische impuls. ,,Het is een neveneffect, maar zo'n uniek project lokt mensen. Daar ben ik van overtuigd.''

Het actiecomité denkt daar anders over. ,,Er zijn winkels genoeg, bovendien moet je de ruimtes als Plein 44 openhouden, en niet bebouwen", vindt Van Hooft.

Over één ding zijn voor- en tegenstanders het eens. Als de bevolking zich via een referendum niet duidelijk uitspreekt vóór de kabeltram, moet het project worden afgeblazen. ,,Ik vind dat minimaal 70 procent voor moet stemmen'', zegt Bruls. Ook de gemeenteraad, die daarna aan zet zal zijn, moet volgens Bruls met grote meerderheid zijn fiat geven. Bruls: ,,Het is geen prestigezaak, we zijn er niet mee getrouwd.''

    • Martin Steenbeeke