Meisjes

Wat wil de koe, de film, niet alleen een ode maar ook een waarschuwing, werd oorspronkelijk uitgezonden op 10 maart 1996. Nog diezelfde maand brak de eerste BSE-crisis uit en daarna is het eigenlijk nooit meer rustig geworden rond het vee in ons land. Deze week gaf de actualiteit aanleiding om de hele documentaire te herhalen. Maar laten we het niet over mond- en klauwzeer hebben. Hier niet. Nu niet.

Op zeker moment, na een uur ongeveer, kon je twee kwieke meisjes door het bos zien fietsen. Studentes uit Wageningen. Ze deden onderzoek aan een kudde Schotse Hooglanders.

Het ene meisje, dat met die fraaie wimpers, geen wonder dat ze iets met koeien deed, had een verhaal over het loeien van koeien. Het andere meisje had een verhaal over de moeder-en-kindrelaties onder koeien. Dat is in de eindmontage gesneuveld. Maar, zoals gezegd, je kon haar wèl zien fietsen.

Met dit meisje was ik in het open veld op een omgevallen boom gaan zitten. Ze moest haar verhaal nog doen. Camera en geluid troffen de laatste voorbereidingen en op zo'n moment treedt er een ongemakkelijke stilte in. Je voelt je erg alleen. Je bent weliswaar met elkaar verbonden, maar dat zijn kettinggangers ook. Ik keek haar aan.

,,Als je nu even je tegen me zegt'', zei ik, ,,dan mag je straks weer u zeggen.''

Ja, deze meisjes waren de meest hardnekkige u-zeggers die ik me kan herinneren. Doorgaans maak ik daar geen punt van. Als mensen zich beter op hun gemak voelen door u tegen me te zeggen, nou, dan moeten ze dat vooral doen. Ik hou er zelf ook niet van om door iedereen getutoyeerd te worden. Maar met deze meisjes waren we al een hele ochtend opgetrokken, we hadden van alles besproken en gedaan, we hadden zelfs al gezamenlijk gegeten. Toch bleef het u. U bent oud. U bent schrijver. U moet niet denken dat u erbij hoort.

Onthullend misschien dat ik dat meisje juist voor het oog van de camera, het oog van de wereld, tot een zekere vertrouwelijkheid moest aansporen. En misschien is het nog wel onthullender dat ik hier het woord meisjes gebruik. Ik bedoel daar niks mee. Ik bedoel gewoon: vrouwen die aanzienlijk jonger waren dan ik.

    • Koos van Zomeren