Treinverkeer plat door stakingen

De staking van de machinisten en conducteurs bij de Nederlandse Spoorwegen (NS) heeft het treinverkeer in een groot deel van het land platgelegd. Intercity's en sneltreinen reden vandaag vrijwel niet.

Stoptreinen vertrokken onregelmatig. Alleen in het noorden en een deel van het oosten van het land was weinig van de staking te merken. De lokale spoorwegbedrijven Noordned en Syntus deden niet mee.

Ook het internationale treinverkeer reed volgens schema, behalve de trein van Schiphol naar Berlijn. Op de stations was het rustig. De meeste reizigers hadden rekening gehouden met de staking.

Door de chaos op het spoor was het extra druk op de snelwegen. De ochtendspits kwam eerder op gang en rond half negen waren de files opgelopen tot een totale lengte van bijna 400 kilometer. Op een normale donderdag is dit gemiddeld de helft.

De treinstaking is georganiseerd door vakbond FNV Bondgenoten, die ongeveer 3.300 leden onder de in totaal 7.500 machinisten en conducteurs heeft. De staking zal doorgaan tot morgenavond. Een laatste onderhandelingspoging gisteravond tussen de vakbonden en de directie van de Nederlandse Spoorwegen is op een mislukking uitgelopen. Veel leden van de spoorvakbond VVMC (3.500 leden) steunen de FNV'ers en werken eveneens niet. Officieel kon VVMC zich niet bij FNV aansluiten, omdat een staking 48 uur van tevoren moet worden aangekondigd. VVMC gaat nu ,,midden volgende week'' staken. De bond zegt de directie te willen ,,wegstaken''.

De conducteurs en machinisten van CNV staken niet, maar CNV-bestuurder W. Kusters schatte gisteren dat de helft van zijn leden toch thuis zou blijven, uit angst voor hun stakende collega's. In Alkmaar hebben stakers bijvoorbeeld het spoor geblokkeerd om te voorkomen dat sommige machinisten en conducteurs wél met treinen zouden gaan rijden.

De schadepost loopt voor NS ,,in de miljoenen'', aldus een woordvoerster. Als NS de verplichtingen uit het prestatiecontract met de overheid niet nakomt, kan de minister het bedrijf een boete opleggen die kan oplopen tot 20 miljoen gulden per dag. Dat gaat dan wel ten koste van de winst en dus ook van de uitbetaling aan de (enige) aandeelhouder, het rijk. Daarbij komen voor NS de compensatiekosten aan de reiziger. Klanten met een plaatsbewijs die een taxi of huurauto naar de plaats van bestemming nemen, kunnen rekenen op een vergoeding tot maximaal 50 gulden. Eveneens geldt de reguliere teruggaveregeling die NS in februari invoerde.

De machinisten en conducteurs voeren actie tegen het nieuwe dienstrooster. Vanaf 10 juni wordt het rijdend personeel aan vaste trajecten gebonden. NS wil hiermee vertragingen voorkomen. Het personeel is bang dat het werk hierdoor eenzijdig en onveilig wordt. Minister Netelenbos (Verkeer) is na verschillende bemiddelingspogingen boos over de halsstarrigheid van beide partijen.

REPORTAGE: pagina 3