ROKEN IN DE ZON LEIDT TOT EXTRA VEROUDERING VAN DE HUID

Rokers hebben meer rimpels dan niet rokers en zien er daardoor ouder uit, zo stellen Duitse en Britse dermatologen en biochemici. (The Lancet, 24 maart). Oorzaak is dat rokers 30% meer bindweefselafbrekende enzymen in hun huid hebben dan niet-rokers. En bindweefsel geeft trekkracht en stevigheid aan weefsels zoals de huid.

Voor iedere meercellige is bindweefsel opgebouwd uit collageen onontbeerlijk: bindweefsel verbindt alle losse cellen tot een groter geheel. Het droge gewicht van een mens (zonder al het vocht in cellen en vaten), bestaat voor een derde uit bindweefsel. Collageen wordt continu door bepaalde cellen, fibroblasten, gemaakt. Het evenwicht tussen opbouw en afbouw van collageen staat onder invloed van twee enzymen: MMP's (matrix metalloproteinasen) remmen de aanmaak van collageen en TIMP's (tissue inhibitor of metalloproteinases) remmen de MMP's juist weer, met als netto effect minder bindweefselafbraak.

Zonlicht en roken zorgen voor vroegtijdige veroudering van de huid. Uit studies met huidcellen die in bakjes gekweekt worden (in vitro studies), is het biochemische mechanisme ontdekt dat in cellen die aan zonlicht of sigarettenrook blootgesteld zijn, de MMP/TIMP verhouding toeneemt, waardoor er meer bindweefsel afgebroken dan aangemaakt wordt. Om te bekijken of de MMP/TIMP ratio in echte huid bij rokers ook toegenomen is, zochten de onderzoekers naar stukken huid die niet al te veel zonlicht vangen. Daarom leek de bilhuid hun geschikt.

Voor dit onderzoek gingen 14 rokers (gemiddeld 10 à 20 sigaretten per dag, variërend van 3 tot 25 jaar) en 19 niet-rokers met de billen bloot. Geen van de proefpersonen had ooit naakt gezond of onder de zonnebank gelegen. Eerst kregen de proefpersonen allemaal dezelfde hoeveelheid UV licht op de bilhuid, om de schade door relatief meer MMP bij iedereen gelijk te maken. Vervolgens namen de onderzoeken biopten uit de bilhuid. In deze biopten bepaalden de onderzoekers de activiteit van de stukken DNA die coderen voor de enzymen MMP en TIMP, als maat voor hoeveelheid actieve MMP en TIMP in de bilhuiden. De rokers hadden 30% meer van het bindweefsel afbrekende enzym MMP in hun huid dan de niet-rokers. TIMP was in beide groepen gelijk. Netto hebben de rokers dus meer collageen afbrekende enzymen en daardoor eerder een slappe huid met groeven erin.