VS: herhaalt de geschiedenis zich?

De voortdurende groeivertraging in de VS heeft het monetarisme op zijn staart getrapt. Lombard Street Research heeft betoogd dat een sterke groei van de geldvoorraad en ruimere kredietverlening door banken de Amerikaanse economie zouden stimuleren en tot inflatie zouden leiden. Dat is niet gebeurd. Om het waarom daarvan te begrijpen, moeten we teruggaan in de geschiedenis.

Andrew Hunt, een econoom die verbonden is aan Dresdner RCM Global Investors, ziet overeenkomsten tussen de Britse economie in de jaren 90 van de 19e eeuw en die van de VS van vandaag. De jaren tachtig van de 19e eeuw waren een bloeiperiode waarin veel werd geïnvesteerd en gespeculeerd. Door de ondergang van Barings kwam daar in 1890 een einde aan. De slappe periode daarna werd gekenmerkt door afnemende investeringen, stijgende besparingen en daling van de consumentenprijzen. Omdat de slapte veroorzaakt werd door overinvesteringen in de productiecapaciteit, bleef de economie ongevoelig voor de monetaire impuls. Aanvankelijk reageerden de bedrijven op de groeivertraging door hun kapitaalinvesteringen terug te brengen. Omdat ook de huishoudens meer gingen sparen, kwamen de bedrijfswinsten in een neergaande spiraal terecht.

Hunt beweert dat de VS momenteel hetzelfde spoor volgen. De kapitaalinvesteringen lopen terug, wat wordt geïllustreerd door de grootste afname van orders van duurzame goederen sinds 1974. Bedrijven slagen er ook niet in om hun stijgende energie- en arbeidskosten door te berekenen. De officiële cijfers bevestigen nog niet dat er meer gespaard wordt, maar we weten wel dat de huishoudens minder zijn gaan uitgeven. In de 19e eeuw werden depressies overwonnen door in de overtollige productiecapaciteit te snijden. Als gevolg daarvan duurden ze veel langer dan recente recessies dieveroorzaakt werden door overmatige vraag. Als de geschiedenis zich herhaalt, zal de aandelenmarkt nog wel even in de lappenmand blijven. Maar ondanks de buitensporige groei van de geldvoorraad zullen overheidsobligaties waarschijnlijk in trek blijven.

Onder redactie van Hugo Dixon. Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com.

Vertaling Menno Grootveld