`Stupiditeit bij justitie verbijsterend'

Dinsdag werden de drie bazen van de Taxi Centrale Amsterdam vrijgelaten. Ze voelen zich slachtoffer van politiek en magistratuur.

Hans Janmaat, bestuurslid van de TCA, ziet na vier weken huis van bewaring grauw in zijn gezicht. Maar hij praat vrolijk en stoer. ,,Ik kom thuis, mijn vrouw maakt een fles champagne open, mijn dochter daarna nog een fles rode wijn. Maar ik heb al die tijd niet gedronken, hè. Mijn lever is zich belazerd geschrokken.''

Hij zit in een vergaderzaaltje van de met slingers en bloemen versierde centrale in Amsterdam-Zuidoost. ,,Het is zo raar'', zegt hij. ,,Ik heb het gevoel of die vier weken nooit gebeurd zijn.''

Gerard – ,,zeg maar Bub'' – van Gelderen, ook bestuurslid van de TCA, komt binnen. En daarna Dick Grijpink, de directeur. Het is woensdagmiddag drie uur, de persconferentie kan beginnen. Eerst mogen de advocaten praten. Ze zeggen: ,,Roddels, achterklap, al dan niet verpakt in een aangifte, vermoedens en gebrek aan inzicht in de gecompliceerde taxiwereld. Dat is de inhoud van het dossier. Geen enkel hard feit.'' Bij het openbaar ministerie zijn ze gek en dom. Oplichting, verduistering, valsheid in geschrifte, handel in vergunningen en waar hun cliënten verder maar van worden verdacht – ze hebben het uit hun duim gezogen. En bij ,,de media'' zijn ze ook gek en dom, want die hebben het allemaal geloofd en opgeschreven. En dan de politiek! Die wilde maar één ding: ,,De TCA criminaliseren en kapot maken''. Dat is het verhaal van de advocaten. Zijn er nog vragen?

De wapens. Hoe zit het met de wapens die bij Grijpink gevonden zijn? ,,Ik ben secretaris van de schietsportvereniging'', zegt Grijpink. Hij leunt ontspannen achterover. Hij is het minst bleek van de drie. Hij is de enige die vier weken lang bij alle verhoren zijn mond heeft gehouden. Hij ,,praat principieel niet met politie en justitie''. ,,Bub is ook secretaris van de speeltuinvereniging'', zegt Janmaat. Hij lacht. Nee, de wapens zijn nog niet terug, zegt Grijpink. ,,Ik voel me wat dat betreft naakt.'' Hij lacht ook. Hij wil graag vertellen wat hij de afgelopen vier weken geleerd heeft: ,,Spruitjes eten. Hoe je een xtc-fabriek opzet. Hoe je een drievoudige moord pleegt.'' En dit: ,,In Nederland kan de politiek de rechterlijke macht zo onder druk zetten dat die zich laat gebruiken voor zaken waar onschuldige burgers het slachtoffer van worden.'' Een schande dat hij heeft vastgezeten. ,,De bewijzen tegen ons zijn zo dun als het maagdenvlies van een prostituée die twintig jaar in het vak zit.''

Grijpink kijkt tevreden om zich heen. Heeft hij bewijzen voor zijn complottheorie? Zijn advocaat valt hem in de rede. ,,Nou, die beschuldiging is wat zwaar'', zegt ze. ,,Maar het is wel erg toevallig dat onze cliënten gearresteerd zijn op de dag van het vredesakkoord.'' Dat was het akkoord over de toelating van andere taxibedrijven in Amsterdam.

Janmaat wil nu wat zeggen. ,,Ik ben verbijsterd over de onvoorstelbare stupiditeit bij justitie. Ze bléven maar zeggen dat wij een levendige handel dreven in vergunningen. De TCA heeft in zijn hele bestaan nog nooit één vergunning gehad!'' Hij heeft bij de verhoren wel zes keer uitgetekend hoe de Amsterdamse taxiwereld in elkaar zit. ,,Ze begrepen het gewoon niet.'' Hij legt uit: ,,Een taxichauffeur kríjgt geen vergunning. Hij koopt een aandeel in de TCA en daarna sluit hij een samenwerkingsovereenkomst. Wij hebben geen enkele bemoeienis met de overdracht van die aandelen.'' Grijpink: ,,We hebben justitie aangeboden om college te geven.''

Kan dat college misschien ook op de persconferentie worden gegeven? En kan er dan een tekening van de structuur van de Amsterdamse taxiwereld bij?

Grijpink: ,,Dat zullen we graag doen. We moeten ons eerst voorbereiden.'' Maar het was toch zo simpel? Grijpink: ,,U moet begrijpen dat we tot gistermiddag in de gevangenis hebben gezeten.''

Maar hoe kunnen de media de bazen van de TCA geloven als er zo weinig harde feiten zijn? Janmaat, boos nu: ,,Die hebben jullie aan justitie ook nooit gevraagd. Als justitie wat zegt, schrijven jullie het gewoon op. En ons vragen jullie om bewijzen!'' Grijpink, sussend: ,,Over tien dagen. Dan kan de TCA alles verklaren.''