Veto VS tegen waarnemers voor Israël

De Verenigde Staten hebben vannacht in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties hun veto uitgesproken tegen een resolutie waarin wordt aangedrongen op de oprichting van een internationale waarnemersmacht om Palestijnse burgers op de Westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook te beschermen.

Volgens de Amerikaanse VN-ambassadeur was de resolutie ,,onevenwichtig en onwerkbaar en daarom onverstandig''. ,,Zij reageert meer op politiek theater dan op de politieke realiteit.''

Israël verzet zich met alle kracht tegen de legering van een waarnemersmacht. In de praktijk betekent dit dat er ook geen waarnemersmacht komt, aangezien onder dergelijke omstandigheden geen land de VN mankracht zal leveren. De Palestijnen en hun bondgenoten in de Veiligheidsraad wilden echter internationale erkenning dat actie van buitenaf noodzakelijk is om een eind te maken aan het geweld in het gebied. Daarbij zijn sinds eind september meer dan 400 mensen om het leven gekomen, in meerderheid Palestijnen.

Het Amerikaanse veto, het 73ste in totaal maar het eerste sinds vier jaar, kwam na dagenlange onderhandelingen over een tekst die voor zowel de Verenigde Staten, bondgenoot van Israël, als de voorvechters van de Palestijnen in de Veiligheidsraad aanvaardbaar zou zijn. Gistermiddag zeiden onderhandelaars nog dichtbij een compromis te zijn met de Amerikanen over een afgezwakte, door Europese raadsleden voorgestelde resolutie. Daarin werd opgeroepen een niet gespecificeerd ,,mechanisme'' in het leven te roepen, maar uitdrukkelijk alleen na onderhandelingen met Israël en de Palestijnen. Maar toen de Amerikaanse ambassadeur vannacht opnieuw om uitstel vroeg, was het geduld van de pro-Palestijnse zijde op. Ze wilde een beslissing van de Veiligheidsraad vóór de topconferentie van de Arabische Liga in Amman later vandaag zou aflopen, en bracht haar eigen resolutie, waarin de Veiligheidsraad zich bereid verklaart ,,een mechanisme op te zetten om Palestijnse burgers te beschermen, met inbegrip van (...) een VN-waarnemersmacht'', in stemming.

Afgelopen december haalde een dergelijke oproep tot de legering van een VN-waarnemersmacht niet het minimumaantal stemmen – negen – dat nodig is voor aanvaarding. Rusland onthield zich toen van stemming, onder verwijzing naar de praktische onmogelijkheid van stationering van een VN-macht. Maar Rusland vond nu ook dat de Veiligheidsraad niet werkeloos kon blijven toekijken, en stemde voor. Daardoor moesten de VS een veto uitspreken om het voorstel tegen te houden. Het uiteindelijke resultaat was negen stemmen voor en een tegen bij vier onthoudingen (Groot-Brittannië, Frankrijk, Ierland en Noorwegen). De Oekraïne nam niet aan de stemming deel.