Turkse gevangene overleden na hongerstaking

In Turkije heeft de hongerstaking tegen de hervorming van het gevangenissysteem geresulteerd in een eerste dode. De 28-jarige Cengiz Soydas overleed gisteren in een gevangenis bij Ankara, aldus de vereniging voor de rechten van de mens IHD. Soydas, lid van de extreem-linkse DHKP-C, weigerde sinds 22 november voedsel. Volgens het Turkse televisiestation NTV is de toestand van vijftien andere hongerstakers in de gevangenis van Edirne kritiek.

Volgens de Turkse autoriteiten zijn in totaal zo'n 1.000 gedetineerden nog in hongerstaking, maar organisaties voor de rechten van de mens schatten dat aantal op het dubbele. Met de actie, die vooral wordt gevoerd door gevangenen van extreem-linkse signatuur, protesteren de hongerstakers tegen de nieuwe F-type-gevangenissen in Turkije. Volgens de actievoerders zijn deze gevangenissen, waar de gedetineerden met ten hoogste drie in een cel verblijven en niet meer zoals vroeger met tientallen bivakkeren op grote slaapzalen, onrechtvaardig. Bewakers kunnen gevangenen gemakkelijker mishandelen in kleinere cellen, aldus de actievoerders, omdat de gedetineerden niet meer, zoals vroeger op de slaapzalen, de steun krijgen van vele anderen. Volgens de Turkse autoriteiten is de hervorming noodzakelijk, omdat allerlei groeperingen – variërend van de maffia tot extreem-linkse clubs – de scepter zwaaiden op de `oude' slaapzalen. Groepen als de DHKP-C hadden sommige zalen zo in hun greep, aldus Ankara, dat de dag begonnen werd met een uurtje wapentraining en politieke indoctrinatie.

De dood van de hongerstaker is een fikse tegenslag voor de Turkse autoriteiten. Vorig jaar december bestormde de paramilitaire politie een groot aantal gevangenissen en bracht de hongerstakers vandaar over naar ziekenhuizen. Het ministerie van Volksgezondheid suggereerde toen dat ze gedwongen gevoed zouden worden, maar dat is uiteindelijk niet gebeurd.

In Istanbul is het proces begonnen tegen een groep mensen die de politie op een conferentie ervan hebben beschuldigd verdachten systematisch te verkrachten. De openbare aanklager eist tot 30 jaar gevangenisstraf voor de 15 vrouwen (en een man) wegens `belediging' van politiefunctionarissen.

,,Niet ik zou hier moeten staan, maar de politieagent die mij verkrachtte'', aldus Nazli Top, een van de vrouwen. Zij vertelde gisteren dat zij in 1992 werd opgepakt omdat ze leek op iemand die betrokken was bij een aanslag van extreem-links. In de tien dagen dat ze werd vastgehouden, aldus Top, werd ze verkracht en anderszins gefolterd. Na haar vrijlating diende Top, die ten tijde van haar detentie drie maanden zwanger was, een aanklacht in tegen vijf politiefunctionarissen, maar die werden uiteindelijk allen vrijgesproken.