`Jarenlang onder de walm van trucks'

Overheden zien hardnekkig af van het handhaven van de regels, zoals gebeurde in Enschede en Volendam. En het komt veel vaker voor. Een serie van vier voorbeelden.

Deel 4: transportbedrijf Diepstraten.

Dit is het volgens buurtbewoners ,,ongelooflijke maar waar gebeurde' en volgens de gemeente ,,verklaarbare' verhaal van een transportbedrijf in het Brabantse Terheijden dat al zeventien jaar illegaal is gevestigd op een terrein met een agrarische bestemming en dat ook niet beschikt over een milieuvergunning, zonder dat de gemeente daartegen is opgetreden.

Begin jaren tachtig begon Terheijdenaar A. Diepstraten een transportbedrijf met twee vrachtwagens vlakbij een woonwijk in de dorpskern. De gemeenteraad van de toen nog zelfstandige gemeente Terheijden besloot snel dat het bedrijf met twee vrachtwagens moest worden verplaatst, met het verzoek aan het college van burgemeester en wethouders om een en ander ,,planologisch te regelen'.

Het bedrijf mocht verhuizen naar een woonstraat, de Bergen, aan de rand van het dorp, in de `kernrandzone'. De provincie onthield goedkeuring aan het plan om een transportbedrijf te vestigen op agrarische grond. Niettemin kon Diepstraten er tien jaar ongestoord groeien. ,,Wij vonden het een geschikte locatie', zegt ambtenaar H. Norbart van de gemeente Drimmelen waar Terheijden tegenwoordig onder valt. ,,De straat geeft toegang tot het buitengebied. Er rijden ook tractoren en melkwagens door.'

Enkele omwonenden aangevoerd door H. van den Eijnden en M. Kuijpers begonnen de gemeente lastig te vallen. Om het terrein te bereiken moeten vrachtwagenchauffeurs twee keer een scherpe draai maken. Ze blokkeren het verkeer. Ze brengen fietsers en voetgangers in gevaar. De bestrating is ,,aan gort gereden'. In de muren van de huizen zitten scheuren. De bewoners klagen over lawaai, trillingen, lekken van olie, draaiende koelinstallaties en overlast door het oranje licht dat het terrein beschijnt en over de naar binnen schijnende koplampen van de trucks. De overbuurman die foto's van het bedrijf maakte, kreeg klappen van eigenaar Diepstraten. Schoolkinderen durfden niet meer door de Bergen te fietsen uit angst voor twee Mechelse herders.

Van den Eijnden: ,,Toen ik hier bijna zes jaar geleden kwam wonen, ontdekte ik dat de vrachtwagens tegen mijn achtertuin stonden. De chauffeurs starten vanaf vier uur 's morgens hun diesels. De tuin staat hartstikke blauw van de rook. Toen ik vroeg of daar iets aan gedaan kon worden, zei de zoon van de eigenaar dat daar geen sprake van kon zijn. Toen heb ik een brief naar de burgemeester gestuurd met de mededeling dat ik mijn leven niet wilde laten verpesten door een illegaal gevestigd bedrijf.' Kuijpers: ,,Ik had op een stuk grond achter mijn huis waar een agrarische bestemming op ligt een kleine kippenren gebouwd. Die moest ik op last van de gemeente afbreken toen de buurman zoiets ook wilde. Dat was voor mij de reden om tegen Diepstraten te protesteren. Waarom moet ik een kippenren afbreken en tegelijkertijd wel de overlast dulden van een illegaal bedrijf?'

De gemeente Terheijden besloot, aanvankelijk gesteund door ambtenaren van de provincie, het bedrijf te ,,legaliseren' door het bestemmingsplan te herzien. Daarna zou de gemeente Terheijden het bedrijf kunnen aanspreken op voorwaarden die in een milieuvergunning konden worden opgenomen. Ambtenaar Norbart: ,,Je kunt niet zomaar een bedrijf aan de ketting leggen zoals bewoners zouden willen. Je hebt als gemeente de plicht een afweging te maken of de overlast zwaarder weegt dan de bedrijfseconomische belangen en belangen van de werkgelegenheid. Welnu, het bedrijf liet weten dat het met minder dan vijftien vrachtwagens de deuren wel kon sluiten, en dat het ook geen middelen bezat om te verhuizen naar een bedrijventerrein.'

Tegen het voornemen tot legalisering kwamen de bewoners in opstand. Zij hadden geen zin in een bedrijf dat met iets minder vrachtwagens en iets minder lawaai gewoon zou kunnen doorgaan. Ook Gedeputeerde Staten keurden de herziening van het bestemmingsplan uiteindelijk toch af. Tijdens de zitting van een door de bewoners aangespannen rechtszaak, drie jaar geleden, kondigde de gemeente ineens aan dat het bedrijf zou worden verplaatst naar bedrijventerrein 't Spijck, honderd meter verderop. Dat zou anderhalf jaar geleden hebben moeten gebeuren. Van den Eijnden en Kuijper gingen door met procederen, nu bij de Raad van State, waar zij eisten dat de gemeente handhavend zou optreden tegen een bedrijf dat zonder milieuvergunning werkt.

Kuijpers: ,,We wilden druk op de ketel houden. De gemeente is alleen gevoelig voor juridische procedures.' De bewoners wonnen de zaak op hun sloffen. Met de uitspraak in de hand hadden ze naar de rechtbank kunnen stappen om sluiting van het bedrijf af te dwingen. Van den Eijnden: ,,Dat hebben we niet gedaan. We wilden het niet al te hard spelen. Dat zou op pesten kunnen lijken.'

Het bedrijf Diepstraten is nog steeds niet verhuisd. ,,Het duurt langer dan we hadden gehoopt', zegt ambtenaar Norbart. Hij verwacht dat de zaak over enkele maanden voor elkaar is. Wel blijft de vraag of een transportbedrijf thuishoort op een bedrijventerrein waarvoor het bestemmingsplan alleen lichte vormen van industrie toestaat. Norbart: ,,Ik denk dat we daar wel uitkomen.'

De delen 1, 2 en 3 verschenen op zaterdag 17, dinsdag 20 en woensdag 21 maart.