`Piano is niet cool tenslotte'

`Nu-soul'-zanger Ivar is een ambachtsman die niet alleen `ballads' en mid-tempo soul maakt, maar ook funk en een soort rock.

Nederland heeft al jaren een paar goede r & b-groepen, maar miste een goede `nu-soul'-zanger. Te oordelen naar zijn titelloze debuut-cd is die nu opgestaan in de 25-jarige Amsterdammer Ivar (Vermeulen). Ivar is zelfs meer dan een `nu-soul'-zanger: niet alleen zingt hij de gevarieerde nummers met een zeldzaam gemak, hij schreef, arrangeerde en produceerde ze ook zelf en nam bovendien een groot deel van de begeleiding op zich. Ivar speelt piano, orgel, gitaar en percussie en beheerst ook de computer als muziekinstrument.

De hedendaagse soul van Ivar is verwant met die van de Amerikaanse zangers D'Angelo en Mawell. ,,Ja, dat wordt wel vaker gezegd'', zegt Ivar aan de koffietafel in Amsterdam. ,,Maar tijdens het maken van de cd was me ik me daar niet zo bewust van. Ik had veel meer de oude soul van The Temptations in mijn hoofd. Voor dat soort muziek is mijn stem geschikt. Maar dat zijn wel dezelfde bronnen als waaruit D'Angelo en Maxwell putten. Misschien is de tijd rijp voor muziek als die van mij.''

In één opzicht overtreft Ivar zijn Amerikaanse voorbeelden: zijn muziek is gevarieerder. De oudere cd's van D'Angelo en Maxwell lijden een beetje onder de monotonie van hun slepende, zompige soulnummers. Wat dit betreft is Ivar meer verwant met alleskunner Prince: hij is een ambachtsman die verschillende genres beheerst. Ivar maakt niet alleen `ballads' en mid-tempo soul, maar ook funk en iets dat dichtbij rock komt. Het laatste nummer van de cd Like I do lijkt zelfs uit de jaren '30 te stammen.

De kunde om complete nummers met een sterke melodie te schrijven verraadt een lang muziekverleden. ,,Op mijn achtste ben ik begonnen met klassiek piano'', vertelt de in IJmuiden geboren en getogen Ivar. ,,Vervolgens ontwikkelde ik me tot bluespianist. Later kwam ik in bandjes terecht en leerde ook gitaar spelen – piano is niet cool tenslotte. Ik heb op bruiloften en partijen vaak covers van artiesten als Stevie Wonder gespeeld.

,,Na de middelbare school ging ik naar het conservatorium in Alkmaar. Daar ben ik mee opgehouden, nadat ik de muziektheoretische vakken had gedaan; ik wilde toch geen muziekleraar worden. Muziektheorie komt me goed van pas bij het schrijven van nummers, al maak ik daarbij geen gebruik van het notenschrift.''

Ondanks zijn muziektheoretische kennis leek Ivar toch te mislukken in de popmuziek. ,,Het laatste bandje waarin ik speelde, zou een cd opnemen, maar dat liep ten slotte stuk op de hoge kosten'', vertelt Ivar. ,,Eigenlijk had ik het al opgegeven dat het nog wat zou worden in de muziek. Ik was me al aan het omscholen en werkte bij een video-productiebedrijf. Daar had ik wat ingezongen op een muziekbandje bij een video. Op een of andere manier viel mijn stem Phonogram-producer Jan Tekstra op. Hij vroeg me auditie te komen doen en bood me vervolgens meteen een platencontract aan. Ik vroeg toen twee weken om een paar grove schetsen voor nummers te maken. Vervolgens heb ik een jaar de tijd genomen om een repertoire te maken. Ik heb toen zo'n 35 liedjes geschreven. Uiteindelijk zijn er hiervan 11 op de cd terechtgekomen.''

Componeren doet Ivar achter de piano. ,,Uitgangspunt is altijd de melodie'', zegt hij. ,,Dan verzin ik er wat stemklanken bij en pas in laatste instantie zet ik die om in woorden. Ik pas de tekst dus aan de melodie aan; het omgekeerde – dat de tekst zo dwingend is dat ik de muziek moet aanpassen – overkomt me zelden.''

Ivar werkt de nummers uit op zijn Atari-computer, waarmee hij de basistracks en drumtracks vervaardigt. Maar het uiteindelijke resultaat dat nu op zijn cd is te horen, staat ver af van het steriele, onpersoonlijke computergeluid, waaronder een deel van de hedendaagse arrenbie lijdt. ,,Ik wilde geen gladde plaat maken'', zegt Ivar. ,,Ik wilde dat de muziek organisch klinkt en dat je kunt horen dat er een band speelt. Het gevaar van de studio is dat je eindeloos blijft veranderen, schaven en verbeteren. Daarom heb je co-producers als Jan Tekstra en Rob ten Bokum nodig die zeggen: `houd op, zo is het goed.' ''

Ivar (Ph3onogram LC 00268). Ivar treedt vanavond op in Paradiso, Amsterdam.