EU legt regels voor beveiliging tot in detail vast

Brieven, nota's, dia's, foto's, kaarten, stencils – de beveiliging ervan wordt morgen tot in detail vastgelegd door de Europese ministers van Justitie.

Getraliede vensters, automatische toegangscontrole, bewakers bij de ingangen, alarmsystemen, detectiesystemen tegen indringers en waakhonden waar buiten de kantooruren om de twee uur de veiligheidsdienst door de gangen patrouilleert. Zo moet een gebouw er uitzien waar vertrouwelijke gegevens over het veiligheids- en defensiebeleid van de Europese Unie zijn opgeborgen.

De bewaking van geheim materiaal als brieven, nota's, notulen, memo's, schetsen, foto's, dia's, films, kaarten, plattegronden, notitieboekjes, stencils, carbonpapier, printerlint, tapes, cassettes, computerschijven of wapens staan tot in detail beschreven in een besluit dat de Europese ministers van Justitie morgen bekrachtigen.

Het vertrouwelijke document is een hamerstuk. De permanente vertegenwoordigers (ambassadeurs) van de EU-lidstaten hebben al eerder overeenstemming bereikt over het integraal beveiligingssysteem voor zowel de EU-instellingen in Brussel als de lidstaten.

Het besluit is gebaseerd op een voorstel van Javier Solana, de hoge functionaris voor het buitenlands- en veiligheidsbeleid. Het document bevat geen regeling voor burgers die EU-stukken willen inzien. De lidstaten en het Europees Parlement moeten het uiterlijk in mei eens worden over een Europese wet openbaarheid van bestuur. In de nieuwe regeling is wel al de zekerheid ingebouwd dat NAVO-geheimen bij de EU veilig zijn: geheime documenten van derden krijgen bij de EU eenzelfde geheimhoudingsclassificatie.

Voor de beveiliging tegen spionage en sabotage gaat de dienst beveiliging van Solana's staf nauw samenwerken met de geheime diensten van de vijftien EU-lidstaten. Er wordt een Beveiligingscomité van de EU opgericht, met vertegenwoordigers van alle lidstaten.

De EU-beveiliging geldt voor alle personen die toegang hebben tot geheime gegevens, alle middelen waarmee geheime boodschappen overgebracht kunnen worden en alle gebouwen waarin de gegevens zich bevinden. De maatregelen moeten het mogelijk maken dat snel ontdekt wordt wanneer iemand de veiligheid van gegevens in gevaar kan brengen. Personen die toegang hebben tot confidentiële, geheime of zeer geheime stukken moeten een onderzoek ondergaan om te bepalen dat ze ,,van onbetwistbare loyaliteit zijn'' en dat ze ,,een zodanig karakter en een zodanige discretie bezitten dat hun betrouwbaarheid buiten kijf staat''. Ook bodes, bewakers en schoonmaakpersoneel moeten ,,een passend veiligheidsonderzoek'' ondergaan.

Gebouwen waar voor de bewaking van documenten alarmsystemen of een gesloten televisiecircuit worden gebruikt, moeten een noodaggregaat hebben zodat het systeem ook werkt als de stroom uitvalt. Kantoren waar geheimen worden besproken moeten voorzien zijn van geïsoleerde muren, deuren, vloeren en plafonds. Er moet een uitvoerige lijst worden samengesteld van alle apparatuur en meubels in deze ruimten, die allemaal zorgvuldig op de aanwezigheid van afluisterapparatuur moeten zijn onderzocht. Omdat ze voor afluisteren gebruikt kunnen worden moeten kabels voor communicatie in deze ,,technisch veilige zones'' worden vermeden.

Het EU-besluit bevat ook gedetailleerde regels voor het vervoer van geheime documenten. Ze moeten in dubbele dienstenveloppen worden verpakt, waarbij op de buitenste envelop niet vermeld mag worden dat het om een geheim stuk gaat. Op het ontvangstbewijs, dat in de binnenenveloppe gedaan moet worden, mag niet vermeld worden over welk onderwerp het document gaat. Alleen gemachtigde personen mogen geheime documenten vervoeren. Ze mogen de stukken niet lezen op openbare plaatsen als vliegtuigen of treinen. Ze mogen de documenten niet onbeheerd achterlaten, ook niet in hotelkluizen.

Geheime documenten moeten voorzien zijn van een speciaal stempel ter voorkoming van controles door de douane van EU-lidstaten. Met geheime stukken mag niet over het grondgebied van een niet-EU-lidstaat worden gereisd, tenzij dit land een speciale garantie heeft verstrekt. Volgens het besluit verplichten de EU-instellingen en de EU-lidstaten zich om op plaatselijke omstandigheden gebaseerde plannen op te stellen voor de vernietiging van documenten in geval van nood.