Titel Verheijen na inhaalrace

Met een race waar de spetters van afvlogen won Carl Verheijen vannacht bij de WK afstanden in Salt Lake City de eerste wereldtitel in zijn carrière. Strijdtoneel was de 10.000 meter, de slotafstand van het toernooi. Tegenstander annex slachtoffer van Verheijen was Bob de Jong, zaterdag nog gekroond als wereldkampioen op de 5.000 meter, gisteren als titelhouder onttroond op de tien kilometer.

Verheijen had halverwege de race bijna een halve baan achterstand op De Jong. De zoon van oud-schaatser Eddy Verheijen staat bekend als slow starter. Ook gisteren ging hij relatief traag van start en plaatste hij in het tweede deel van de race een niet voor mogelijk gehouden versnelling. De Jong verspeelde in de slotfase een voorsprong van zes seconden op Verheyen, die zijn slotronde onder de dertig seconden reed.

De magistrale overwinning van de 25-jarige Verheijen vormde de slotakte van een WK dat ongebruikelijk weinig Nederlandse helden kende. Een rood-wit-blauw gekleurd podium op de 5.000 meter (De Jong, Verheijen, Romme), goud en zilver op de tien kilometer (Verheijen, De Jong) en een bronzen medaille voor sprinter Erben Wennemars, dat was de schrale oogst van de acht mannen en zeven vrouwen die voor Nederland in actie kwamen.

Met De Jong en Verheijen is Nederland twee fraaie wereldkampioenen rijker. De 24-jarige De Jong plukte op de WK de vruchten van zijn overstap naar de nieuwe ploeg van TVM. Bij ploeggenoten als Rintje Ritsma, Martin Hersman en Gerard van Velde, en coach Geert Kuiper, voelt `de diesel' zich aanzienlijk meer op zijn gemak dan bij de ploeg die hij vorig jaar verliet, SpaarSelect. Geen kwaad woord over SpaarSelect-coach Peter Mueller, maar, zegt De Jong: ,,Het klikte gewoon niet.''

Zijn huidige coach, Geert Kuiper, drukte het zaterdag na afloop van de vijf kilometer mooi uit. ,,Bob heeft een warm nest nodig.'' Dat Rintje Ritsma, die in Salt Lake City alleen de 1.500 meter reed, speciaal voor de vijf kilometer uit z'n hotel terugkwam om De Jong aan te moedigen, is tekenend voor de sfeer in de ploeg.

Eddy Verheijen nam twee keer eerder deel aan de WK afstanden, en twee keer werd de zoon van oud-schaatser Eddy Verheijen elfde op de tien kilometer, respectievelijk in Heerenveen (1999) en Nagano (2000). In Japan kwam het vorig jaar tot een vertrouwensbreuk met toenmalig bondscoach Henk Gemser, in Salt Lake City weer co-commentator bij de NOS-televisie. ,,In z'n eerste jaar in de kernploeg heb ik hem gezegd dat hij niet overstroomde van talent. Dat heeft hij me niet in dank afgenomen. Maar hij was wel enorm gedreven. Een jaar later ben ik bijgedraaid.''

Die drive zorgde ervoor dat Verheijen een kloof van 120 meter met De Jong kon overbruggen. In Salt Lake City kreeg Carl Verheijen vleugels.

Ondoorgrondelijk zijn de wegen van Gianni Romme. Bij de wereldbekerwedstrijden in Heerenveen, in november, brak hij zijn wereldrecord op de tien kilometer, vervolgens vloeiden de krachten uit zijn imposante lichaam weg. Door ziekte miste hij het EK en hij kon zich niet plaatsen voor het WK in Boedapest. ,,Ik ben wel vooruitgegaan, maar niet op het juiste moment'', concludeerde Romme.

Na een mislukt experiment met de dubbele klapschaats, vorige week in Calgary, legde hij zaterdag in Utah op de 5.000 meter met veel moeite beslag op de bronzen medaille. Hij was bang dat hij ,,voor spek en bonen'' zou meerijden. ,,Ik ben derde geworden met misschien wel het slechtste gevoel dat ik ooit voor een race heb gehad.'' Hoop voor de toekomst put Romme uit het recente verleden. ,,In Heerenveen reed ik loeihard. Dat zit ook in mijn lichaam.'' Lichamelijk en geestelijk uitgeput bedankte hij voor de tien kilometer. Romme verlangt naar huis, hij is het reizen en schaatsen spuugzat. ,,Lekker thuis op de bank.''

Verheijen, de glorieuze winnaar van de afstand waarop tweevoudig olympisch kampioen Romme eens onverslaanbaar was, stelde zaterdag al een juiste diagnose. ,,Het is niet alleen zo dat Gianni minder op de lange afstanden is, wij zijn ook beter geworden. Wij hebben ons lekker in de luwte kunnen voorbereiden, al vanaf mei, toen het bijvoorbeeld nog rommelde bij SpaarSelect en DSB.''

Zoals Verheijen Romme in een rechtstreeks duel op de 5.000 meter vanuit een achterstandspositie versloeg, met een tempoversnelling in de slotfase, zo stormde hij gisteren langs De Jong, al gebeurde dat pas in de laatste meters.

Niet alleen Verheijen maar ook anderen uit zijn ploeg gaven het debuutjaar van TVM glans. Onverzettelijk boegbeeld Ritsma won in Boedapest de wereldtitel allround, de Amerikaan Mike Ireland werd in Inzell wereldkampioen sprint en de Canadese sprinter Jeremy Wotherspoon veroverde gisteren de wereldtitel op de 1.000 meter, mét een wereldrecord.

Bij TVM was er ook de spraakmakende comeback van Gerard van Velde, die met de introductie van de klapschaats als topsprinter was afgeschreven en korte tijd stopte. Aan het einde van een constant seizoen was de 29-jarige rijder in Salt Lake City de beste Nederlander op de 500 (11de) en de 1.000 meter (5de). Net als bij de WK sprint gaf hij Erben Wennemars en Jan Bos het nakijken.

Van zijn Nederlandse concurrenten verkeert Bos in een diep dal. De sfeer is slecht in de haastig bij elkaar gekochte ploeg vol kampioenen, eigenaar Dirk Scheringa weet nu dat schaatssucces niet te koop is. Voor Bos pakte de overgang van SpaarSelect naar DSB slecht uit, Marianne Timmer reed eveneens een verloren seizoen. Ook voor Ids Postma bleven aansprekende zeges uit. Tweede op het WK allround, na een zinderende strijd met Ritsma op de buitenbaan in Boedapest, meer zat er niet in. Hij plaatste zich niet eens voor de WK afstanden.

Renate Groenewold, Wieteke Cramer en Barbara de Loor waren positieve uitschieters bij de vrouwen. Groenewold verknalde haar EK allround in Baselga door een val op de 500 meter, maar revancheerde zich met een bronzen medaille bij de WK in Boedapest. De 19-jarige Cramer verraste op het NK en haalde in Baselga als enige Nederlandse het podium: brons. Met haar vijfde plaats op de 5.000 meter leverde ze aan het slot van een glansrijk leerjaar een mooie prestatie in Salt Lake City. De Loor is in haar tweede jeugd en had als enig vrouwelijk kernploeglid een constant seizoen. Zonder internationale overwinningen, maar op koers voor een olympische medaille.

Bij SpaarSelect vielen dit seizoen klappen. Belofte Mark Tuitert viel in Baselga toen hij op weg was naar de Europese allroundtitel. Met die val was z'n seizoen ten einde. Annamarie Thomas, niet geplaatst voor de WK afstanden, was een jaar onzichtbaar en Tonny de Jong ploeterde van oktober naar maart. In Salt Lake City ging ze roemloos ten onder, met als dubbel dieptepunt de 18de plaats op de 1.500 en de 3.000 meter.

Jan Bos pagina 16