De stem van de kijker

Pas kwam er nog een mailtje binnen, zegt de NOS-woordvoerder geamuseerd: een mevrouw vroeg of de film The Wiz, met Diana Ross, nog eens uitgezonden zou kunnen worden. Nee, zo'n verzoek is nauwelijks een wezenlijke bijdrage aan de discussie over de publieke omroep in Nederland, maar het is tenminste iets. De site is nog maar net geopend en de tv-spotjes die de kijker oproepen er kennis van te nemen, worden ook nog niet zo lang uitgezonden. Al doende zal duidelijk worden hoe www.kijkonsnou.nl zich gaat ontwikkelen.

Heel lang geleden, in 1963, maakte het tv-echtpaar Mies Bouwman en Leen Timp een reisje naar Londen om programma-ideeën op te doen. Kabel bestond toen nog niet en de BBC was in Nederland niet te zien. Wie iets van de Engelse tv wilde zien, moest erheen. Met twee ideeën kwamen ze terug. Het ene leidde tot Zo is het toevallig ook nog eens een keer, het satirische programma dat geschiedenis maakte, maar het tweede is nooit uitgevoerd. Het leek eenvoudig genoeg: een rubriek waarin kijkersreacties op tv-uitzendingen werden behandeld. Bij de BBC is zoiets jarenlang gepresenteerd door Anne Robinson, tegenwoordig bekend van de strenge quiz The Weakest Link (een Nederlandse variant wordt vanaf mei door RTL4 uitgezonden, onder leiding van Chazia Mourali). Maar in ons omroepbestel kon dat niet, want welke omroep zou dat dan moeten doen? Stel je voor dat er in zendtijd van de ene omroepvereniging iets onaardigs over een andere omroep zou worden gezegd.

Toen de nieuwe mediawet vorig najaar alle publieke zendtijd in handen legde van de NOS – en niet meer afzonderlijk aan alle omroepen – werd weer geopperd hoe belangrijk het is verantwoording aan de kijkers af te leggen. Al was het maar om de eigen positie, temidden van alle commerciële concurrentie, te legitimeren. Zou het nu niet toch tijd worden voor zo'n wekelijkse rubriek?

Welnu, het is geen rubriek maar een site geworden. Voorlopig valt daar echter niet veel op te beleven. Wel heel wat grote woorden, maar weinig tastbaars. Tenzij de gemiddelde kijker zit te popelen om eindelijk eens het volledige `concessiebeleidsplan' van de NOS te kunnen lezen. Het staat er compleet op, aangevuld met de mission statements van alle afzonderlijke omroepen. Wie het makkelijker vindt dit alles op papier tot zich te nemen, krijgt maar liefst 59 pagina's uit de printer. ,,De publieke omroep kan alleen bestaan als hij de krachtige wil heeft om te veranderen'', luidt de eerste zin van het beleidsplan. Maar zo te zien is er in het Hilversumse vergadercircuit dus nog steeds niet veel veranderd: men produceert vooral papier.

Om de boel toch wat op te vrolijken, is er ook een spelletje gemaakt: stel uw eigen programmaschema samen uit diverse genres. Dat is inderdaad nog een heel gepuzzel, maar spannend is anders. Er zou pas wat leven in de brouwerij komen als de mailtjes van de kijkers ook voor anderen te zien zouden zijn. Nu is dat niet het geval. Maar wat niet is, belooft de woordvoerder, kan nog komen.

www.kijkonsnou.nl