Criticus

Het grootste raadsel van Rien sur Robert, de tweede speelfilm van regisseur Pascal Bonitzer, is de titel. Het scenario meldt inderdaad niets over Robert, die er zelfs in het geheel niet in voorkomt. Hoofdpersoon is daarentegen ene Didier Temple (gespeeld door de altijd verbaasd starende Fabrice Luchini), een onoprechte filmcriticus. Nadat hij over een Bosnische film, die hij niet gezien heeft, geschreven heeft dat het `fascistische propaganda' is, vindt zijn vriendin Juliette (Sandrine Kiberlain) de tijd aangebroken wraak te nemen. Je kunt niet zeggen dat ze hem bedriegt met een televisieregisseur, want ze pikt het symbool van alles wat Didier veracht voor zijn ogen op in een park, en vertelt Didier de volgende ochtend tot in de kleinste details wat de televisieregisseur wel, en de filmcriticus nooit in bed doet.

Kiberlain speelt een vrouw die net zo karikaturaal oprecht is als Luchini karikaturaal om de hete brij heendraait. Een jong wicht met pruillip (Valentina Cervi) dat Luchini vervolgens verleidt, neemt een tussenpositie in. Tijdens een gemeenschappelijke treinreis met Kiberlain bekent Cervi dat ze alleen maar klaar kan komen door een fantasie over zichzelf op de brandstapel. Zoals Jeanne d'Arc?, vraagt Kiberlain. Nee, antwoordt Cervi, want die was onschuldig. Maar over haar nachten met de man van haar gesprekspartner zegt ze niets.

Rien sur Robert is eerder een tragedie dan een komedie. Bonitzer schreef eerder scenario's voor onder meer Olivier Assayas, André Téchiné en Jacques Rivette: Rien sur Robert doet het meest denken aan de omstandige verteltrant van Rivette, maar mist diens elegante stijl. De openhartigheid waarmee de personages rond Didier hem met seksuele details trachten te treffen is wel vermakelijk, maar een satire op het wereldje van Parijse smaakmakers wil het maar niet worden, ondanks aardige gastrollen van veteranen uit de Nouvelle vague als Michel Piccoli en Bernadette Lafont.

Misschien is het wel een sleutelfilm, want Bonitzer, voormalig redacteur van Les Cahiers du Cinéma weet hoe oppervlakkig en ongevoelig filmcritici kunnen denken en handelen. Blijft de belangrijke vraag: wie heet er Robert en moet vooral niet denken dat de film over hem gaat. Of, zoals Carly Simon ooit zong: ,,You're so vain/

You even think this song is about you!''

Rien sur Robert, VPRO, vrijdag, Ned.3, 23.33-1.17u.