Scoren met kamelen

Je kunt het zo gek niet bedenken of er bestaat een club van. Wereldreizigers, bonsai-fans of biografen, allemaal hebben ze zich verenigd. Deel 5 in een serie: de vereniging van liefhebbers van wargames.

Napoleon had de Slag bij Waterloo nooit hoeven verliezen. Zijn uitgangspositie was veel sterker dan die van zijn tegenstanders: het Franse leger was groter en beter getraind. Alleen het weer zat wat tegen. Door de regen werd het kruit nat en stuiterden de kanonskogels niet lekker door. Elke keer als Wargamevereniging Société de la Grande Armée – vernoemd naar dit roemruchte leger – deze slag naspeelt, wint Napoleon. Voorzitter Jaap Slotboom: ,,Wij maken niet meer dezelfde fouten als de generaals toen.''

Naspelen is eigenlijk niet het goede woord. Bij La Grande Armée worden historische veldslagen opnieuw gevochten. De troepen worden in de oorspronkelijke slagorde opgesteld. Daarna komt het aan op eigen tactisch inzicht en de dobbelsteen. In echte slagen kunnen toevallige omstandigheden van doorslaggevend belang zijn, bij miniatuur wargames worden factoren als het weer en de conditie of het moreel van de troepen bepaald door een dobbelsteen.

De ruimte van La Grande Armée is te bereiken via een doolhof van smalle gangetjes in het Fort bij Hoek van Holland. De spelers voeren oorlog op lange tafels met miniatuur huizen, boompjes en namaakgras. Bataljons tinnen soldaten staan in het gelid, geflankeerd door rijen kanonnen, of — bij Alexander de Grote — olifanten en kamelen. Niks staat hier voor de sier: achter een boom kun je dekking nemen en een bos dwingt soldaten langzamer te lopen. Met een rolmaat worden de in de spelregels vastgelegde legerbewegingen nauwkeurig afgemeten.

De soldaten zijn een volwassen vingerkootje hoog. Alles is handbeschilderd, van de uniformen tot het gezicht. Niet alleen voor de uniformen wordt research gedaan, ook voor de scenario's moet de organisator van een veldslag de boeken induiken. ,,Je moet wel van geschiedenis houden'', zegt Slotboom. Dat doen de meeste van de vijfenvijftig leden ook; van geschiedenis en van spelletjes. Wargames zijn meer game dan war. ,,Schaken is ook een wargame'', zegt Hans Boslooper, penningmeester van La Grande Armée.

De meeste leden zijn man. Hun leeftijd loopt uiteen van negen tot tachtig. Jongeren houden erg van Fantasy-spelen, met dwergen, elven en draken. Wie nieuw is bij de club, kan eerst met de clublegers spelen en dan bepalen welke periode hem het meest aanspreekt. Dat kan variëren van de Oudheid tot de Tweede Wereldoorlog, maar velen baseren hun keuze op het uiterlijk van de troepen. In het algemeen is de Napoleontische periode het meest geliefd. Dat komt mede door de kleuren van de uniformen, rood, wit en blauw.

Secretaris Evert Pater heeft Oostenrijkers uit de Napoleontische periode, want ,,die hebben mooie, gebroken witte uniformen. Bovendien had mijn zoon al Fransen.'' Huzaren zijn ook in trek. Slotboom: ,,De Huzaren waren de glamourboys, vrije jongens, een beetje de macho's. Zij droegen een soort operette uniform, met een cape om de schouder.'' Een groot gedeelte van het plezier zit in het schilderen van de figuren – de olifanten van de Carthagers en de kamelen van de Saracenen zijn voorzien van tinten grijs en bruin – en het beschilderen van de huisjes en bomen.'' Laatst heeft de club een speciale bomendag gehouden.

,,Het is een soort driedimensionaal Risk'', zegt Evert Pater. ,,Je gebruikt ook de hoogte, want vanaf heuvels kun je goed schieten.'' Risk met een vleugje psychologie: met een troep infanteristen kun je wel bedenken om aan te vallen, maar als de tegenstander een rij kanonnen opgesteld heeft, kiezen deze legers toch het hazenpad. Net zoals paarden in verwarring raken door kamelen: die scheiden, net als olifanten, een vreemde, doordringende geur af. Dat staat allemaal in de spelregels: grote kans dat de Kruisridders de wijk nemen.

Société de la Grande Armée. Contributie ƒ45 / ƒ20 (jeugdleden) per jaar. Speeltijden: elke za 10-18u, Fort aan den Hoek van Holland, Stationsweg 82, Hoek van Holland. Inl Jaap Slotboom 0180-641790, email: wagram@wxs.nl