Puberteit komt niet eerder, seks wel

De leeftijd waarop kinderen in Nederland geslachtsrijp worden is stabiel sinds 1980. Dat blijkt uit onderzoek van kindergeneeskundige Dick Mul. Volgens Amerikaans onderzoek van enige jaren geleden zou de puberteit steeds vroeger beginnen.

Mul promoveerde deze week aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Gemiddeld begint de puberteit bij meisjes rond 10,7 jaar, de eerste menstruatie ligt op 13,2 jaar. Jongens raken gemiddeld in de puberteit als ze 11,5 zijn.

Puberteit begint bij meisjes als het borstweefsel zich gaat ontwikkelen en bij jongens als de testes gaan groeien. Mul vermoedt dat in het Amerikaanse onderzoek methodische fouten zijn gemaakt.

Al langer was bekend dat de seksuele activiteit bij pubers steeds eerder begint. Vaak werd (ten onrechte dus) verband gelegd met het vervroegen van de puberteit. Het meest recente Scholierenonderzoek (1995) duidt op een duidelijke vervroeging van seksueel gedrag sinds 1980, en op een versnelling van de fases die in de seksuele ontwikkeling worden doorlopen. Begin jaren negentig vlakte die vervroeging af. ,,In principe is er natuurlijk een onlosmakelijk verband tussen lichamelijke rijping en het moment waarop seks het leven binnenkomt'', zegt Ton Vogels, ontwikkelingspsycholoog bij TNO Preventie en Gezondheid en projectleider van het nationale Scholierenonderzoek Jeugd en Seks 1995. ,,Maar er spelen ten aanzien van de lagere leeftijd waarop jongeren met seks beginnen ook een hoop sociaal-culturele factoren.''

Wetenschap en onderwijs pagina 49