Ook RMS verdeelt de Molukkers

Een Molukse huisarts riep gisteren op Ambon de onafhankelijkheid uit. De RMS-regering hier is tegen. Ook het Molukse onafhankelijkheidsstreven is verdeeld.

Het was niet de in Den Haag zetelende Molukse regering in ballingschap die gisteravond De onafhankelijkheid uitriep van de Republiek der Zuid-Molukken (RMS). Het was de Molukse huisarts Alexander Manuputy van het Front Kedaulatan Maluku, het Front voor Soevereiniteit op de Molukken (FKM) die dat gisteren op Ambon deed. De Waalwijker Umar Santi, broer van het Tweede-Kamerlid Santi en woordvoerder voor de FKM-Europa, herhaalde de proclamatie gisteravond voor de Molukse gemeenschap in Nederland – in een Moluks Ontmoetingscentrum in Capelle aan den IJssel.

Niet dat die Molukse gemeenschap als één man achter Santi en de zijnen staat. J. Wattilete, woordvoerder van de RMS-regering in ballingschap, vindt het ,,goed dat er vanuit de Molukken onafhankelijkheid wordt gepropageerd'', maar is ,,niet gelukkig met het moment waarop dat gebeurt'. Zo zou de verklaring naar zijn zeggen de aanvallen van islamitische zijde op de Molukken versterken. De Islamitische strijdkrachten betichten de overwegend Christelijke RMS-beweging op Ambon er immers van aanstichter te zijn van de onlusten tussen christenen en moslims. De gevechten zijn nu bijna twee jaar aan de gang op de Molukse eilanden, en hebben volgens officiële schattingen zo'n vijfduizend levens geëist.

Woordvoerder Leo Reawaruw van de Molukse groepering in Nederland People Against Genocide (PAG), neemt om dezelfde reden als Wattilete ,,afstand van de onafhankelijkheidsverklaring'', en zegt tevens te spreken namens de ,,Verenigde Molukse Strijdkrachten'' op Ambon. De FKM maakt haar streven naar onafhankelijkheid wereldkundig op het moment dat naar verwachting de gevechten weer zullen oplaaien. De ramadan is bijna ten einde en de islamitische milities op Abon, de Laskar Jihad, hebben aangekondigd een groot kerstoffensief te beginnen tegen de christenen. Vooral de Christelijke eilanden Nusalaut en Ambalau zouden doelwit zijn. Het Interkerkelijk Vredesberaad (IKV) sprak onlangs in een brief aan de Tweede Kamer zijn bezorgdheid uit over de Islamitische dreigingen op de Molukken.

Het dreigende kerstoffensief zorgt ook in de Molukse gemeenschap in Nederland voor grote onrust. ,,Ik kan mijn volk niet laten afslachten'', zegt Leo Reawaruw van PAG daarover. Hij was tot dusverre de woordvoerder van de splintergroepering Maluku-warchild, naar zijn zeggen een afsplitsing van PAG, die de afgelopen weken aanslagen opeiste op het politiebureau in Lunteren en op een leeg treinstel in Amsterdam. Maluku-warchild heeft voor de komende tijd een grote treinaanslag aangekondigd vanwege het geplande kerstoffensief op de Molukken.

Reawaruw zegt nog geen geweld te willen gebruiken. De PAG, met volgens Reawaruw een achterban van zo'n vijfduizend man ,,die het niet pikken'', eist dat ,,politiek Den Haag'' erkent ,,dat er op Ambon volkerenmoord wordt gepleegd en mensenrechten worden geschonden''. Hij heeft goede hoop dat hij de komende week,in Den Haag een spoedoverleg met een paar ministers'' zal hebben. Komt ,,de politiek' de PAG niet tegemoet, dan verwacht Reawaruw een ,,koerswijziging'' van de PAG. Wat die inhoudt, wil hij niet zeggen.

Maar ook het Front voor Soervereiniteit van de Molukken, FKM, heeft in korte tijd een koerswijziging gemaakt. Woordvoerder Umar Santi nam steeds afstand van de koers van de RMS, die afscheiding van Indonesië voorstaat, en zei te streven naar autonomie binnen een federatieve Indonesische staat. De leider van de FKM op Ambon, de huisarts Manuputy, was begin september in Nederland. Samen met Santi woonde hij een demonstratie bij in Amsterdam, om aandacht te vragen voor de slachtoffers van de Molukse strijd. Ook sprak hij met een ambtenaar van het ministerie van Buitenlandse Zaken, waarbij hij ook het streven naar autonomie naar voren bracht.

De koerswijziging van de FKM geeft aan hoe weinig consistent het onafhankelijkheidsstreven voor de Molukken is. De verdeeldheid in de Molukse gemeenschap in Nederland is een afspiegeling van de verdeeldheid op de Molukken zelf. Of Manuputy en de zijnen voldoende aanhang en middelen hebben om de onafhankelijkheid te realiseren, is zeer de vraag. Volgens ingewijden, waaronder Wattilete van de RMS-regering, zijn er in Ambon meer figuren die aanspraak maken op het leiderschap.

    • Mariël Croon