Jorritsma wil af van vaste boekenprijs

De vaste boekenprijs moet worden afgeschaft. Uitgevers dienen, net als andere ondernemers, ,,gewoon onder de tucht van de markt'' te opereren en bestsellers af te wisselen met ,,kleine pareltjes'' en ,,jong talent''.

Dat zei minister Jorritsma (Economische Zaken) gisteren in een toespraak bij het Nederlandse Uitgeversverbond. Volgens de minister moeten de uitgevers zich afvragen of de vaste boekenprijs wel echt nodig is om de huidige pluriformiteit en beschikbaarheid te bewaren. ,,Je kunt je bovendien afvragen of het wel eerlijk is dat mensen met lagere inkomens – die vooral populaire boeken kopen – meebetalen aan boeken die mensen met hogere inkomens aanschaffen. Zelf ben ik daar niet zo zeker van.''

Jorritsma nodigde de uitgevers uit ,,een open discussie over dit thema'' aan te gaan. ,,De vaste boekenprijs mag geen geloofsartikel worden waarin voor- en tegenstanders een soort heilige oorlog uitvechten'', aldus de minister.

Jorritsma meent tevens dat de opkomst van zogenoemde e-books (elektronische boeken) en van internetbedrijven als Amazon, Boeknet en Bol op de boekenmarkt niet zonder gevolgen zullen blijven. De liberale bewindsvrouw: ,,Als u denkt dat de politiek de grootste bedreiging vormt voor de vaste boekenprijs heeft u het mis. Door al deze ontwikkelingen kon de vaste boekenprijs over niet al te lange tijd wel eens helemaal geen issue meer zijn.''

De minister erkende overigens dat de ontwikkeling van elektronische boeken nog in de kinderschoenen staat. ,,Ik weet natuurlijk óók dat internetboekhandels nog steeds verliesgevend zijn. En ik weet óók dat Stephen King alweer gestopt is met zijn e-book. Maar wie daaruit concludeert dat alles bij het oude blijft en dat hij dus niets hoeft te doen, is geen ondernemer maar een struisvogel'', aldus Jorritsma.

Het Centraal Planbureau (CPB) en het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) evalueren op verzoek van de departementen EZ en Onderwijs de markt voor schoolboeken. Naar verwachting zal daar komend voorjaar een rapport over verschijnen. Ook de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) doet onderzoek naar de vaste prijzen voor schoolboeken. ,,Onderzocht wordt hoe effectief en efficiënt die vaste boekenprijs nu eigenlijk is, afgezet tegen de doelen die we ermee denken te bereiken. De NMa toetst niet alleen de fusies en overnames, maar bekommert zich ook om prijsbinding in uw sector'', zo hield Jorritsma de uitgevers voor. Eind 2001 volgt een evaluatie naar de vaste boekenprijs in het algemeen.

Jorritsma's voorganger Wijers (D66) heeft in 1997, vlak voor het in werking treden van de Mededingingswet, in de Cultuurnota van toenmalig staatssecretaris Nuis (Cultuur) laten opnemen dat de vaste boekenprijs in ieder geval tot 2005 gegarandeerd is. Naar verwachting zal de prijs van schoolboeken al wel voor 2005 worden vrijgegeven.