Niemand treurt om afvaltransport

Het transport van splijtstof van Dodewaard naar Sellafield verliep vrij rustig. Twintig actievoerders werden aangehouden.

Er zijn veel gezichtspunten van waaruit je het splijtstoftransport van Dodewaard naar het Britse Sellafield kunt beoordelen. De Gemeenschappelijke Kernenegiecentrale Nederland (GKN) in Dodewaard is blij dat het eerste van negentien transporten in elk geval Het Kanaal heeft gehaald. Dat geeft hoop voor de komende twee jaar, wanneer nog achttien transporten volgen. Over twee jaar moeten alle uitgewerkte hoogradioactieve uraniumstaven uit Dodewaard zijn verdwenen, omdat dan alle werknemers die er verstand van hebben, zijn vertrokken. Later, wellicht pas over veertig jaar, volgt de definitieve ontmanteling van de centrale, die drie jaar geleden na 28 jaar dienst werd gesloten.

De milieuactivisten hebben eveneens weinig reden tot klagen. Het is hun niet gelukt het transport tegen te houden, niet door blokkades in Dodewaard en ook niet door het hinderen van het schip European Shearwater in Vlissingen. Maar de tv-camera's snorden als in de hoogtijdagen van het brede maatschappelijke debat over kernenergie. We zagen enkele actievoerders die zich manhaftig hadden vastgeketend aan met cement gevulde oliedrums en medewerkers van Greenpeace die de mast van het schip beklommen. Bovendien bepaalde de rechter gisteren dat milieuorganisaties het recht hebben ,,op indringende wijze'' hun protest tegen de kernafvaltransporten kenbaar te maken. Dat belooft de komende twee jaar veel actie.

Ook de politie is redelijk tevreden. Het doel van de operatie, een ongestoorde doorgang garanderen van het transport van de splijtstofelementen over de weg, werd gehaald. Het aantal aanhoudingen bleef beperkt tot in totaal twintig. De inzet van politiemensen bij de operatie was bijzonder groot: in totaal driehonderd. Alle op- en afritten van de snelwegen waarlangs de truck met oplegger reed werden tijdelijk afgesloten. Vooraf hadden alle politiemensen brochures gekregen met werkvoorschriften en informatie over het wegtransport en over nucleair materiaal, waaruit onder meer bleek dat het begeleiden van het wegtransport niet meer gevaar oplevert dan het roken van een sigaret.

Er werden eenheden opgetrommeld die zijn gespecialiseerd in het losknippen van demonstranten. Boven de gewraakte Dodewaard-container hing voortdurend een helikopter. De betrokken gemeenten stelden een noodverordening in op grond waarvan ordeverstoorders verwijderd konden worden. En zelfs op zee kreeg de European Shearwater nog politiebegeleiding. De politie vermoedt dat er de komende achttien keer minder inzet nodig is. Meestal treedt er na een tijdje een zekere actiemoeheid op, weet een woordvoerder, een berusting in het onvermijdelijke.

Over vijf tot tien jaar komt het opgewerkte materiaal terug naar Nederland. Het hoogradioactieve deel wordt opgeslagen in een bunker bij de Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval op een haventerrein in Vlissingen-Oost, in de gemeente Borssele. Daar blijft het tenminste een eeuw liggen.