Meer greep Berlijn op Deutsche Bahn

De Duitse regering stelt het spoorwegbedrijf Deutsche Bahn voorlopig onder curatele. Miljardentegenvallers bij de spoorwegen nopen de staat ertoe zijn greep te vergroten op Deutsche Bahn, die oorspronkelijk in 2004 naar de beurs had zullen gaan.

De Bahn blijkt echter nog lang niet rijp voor de beurs. Gisteren besloot het rood-groene kabinet-Schröder in Berlijn dat de staatssecretarissen van drie ministeries (Verkeer, Financiën en Economische Zaken) met behulp van een externe adviseur de Bahn gaan controleren. De werkgroep zal in de praktijk optreden als een tweede `raad van toezicht'.

De overheid is als eigenaar van de Bahn, die in 1994 qua structuur geprivatiseerd werd, niet van plan nog langer te leunen op de prognoses van het spoorwegbedrijf zelf. Het management bleek de afgelopen maanden niet in staat heldere cijfers op tafel te leggen over de financiële situatie van de Bahn.

Vorige maand trok bestuursvoorzitter Hartmut Mehdorn van de Bahn aan de noodrem toen aan het licht kwam dat een miljardengat was ontstaan. De zes jaar geleden begonnen sanering van de noodlijdende spoorwegen verslindt veel meer geld dan oorspronkelijk was aangenomen. Het staatsbedrijf zal tot 2004 zeker 20 miljard mark minder aan inkomsten ontvangen dan was geraamd. ,,We moeten erkennen dat de hoop dat we in 2004 met een prachtige Bahn naar de beurs konden gaan bedriegelijk was'', zei Reinhard Klimmt, minister van Verkeer (SPD), vorige maand nog. Klimmt is inmiddels wegens een financieel schandaaltje vervangen door zijn staatssecretaris Kurt Bodewig.

Als gevolg van de falende prognoses moet de Bahn de komende drie jaren rekenen op verliezen van 800 miljoen tot 1,2 miljard mark in plaats van de geraamde miljardenwinsten. Als oorzaak van de tegenvallers noemt de Bahn het geringere aantal reizigers, de lagelonenconcurrentie met het goederenvervoer over de weg, de gestegen olieprijzen en dure nieuwbouwprojecten.

Minister Bodewig wil dat de werkgroep van staatssecretarissen de komende maanden de zwakten en risico's van Deutsche Bahn onderzoekt zodat vastgesteld kan worden hoeveel steun het spoorbedrijf nodig heeft. Opvallend is dat in de werkgroep noch vertegenwoordigers van de Groene Partij, de coalitiepartner, zitten, noch vertegenwoordigers van de vakbonden. De leider van de spoorwegvakbond, Norbert Hansen, heeft het initiatief van de regering verwelkomd. ,,Ik zie het als een reactie op het eigen falen van de regering tegenover de Bahn'', aldus Hansen. De liberale FDP waarschuwde echter voor een terugkeer van de `Staatsbahn'.

Intussen heeft Mehdorn een harde saneringskoers aangekondigd om de onderneming voor 2005 uit de rode cijfers te halen. Alle onrendabele trajecten worden gestaakt, vele ICE-haltes worden geschrapt en het aantal lijnen zal versneld worden verminderd. Het aantal personeelsleden van de Bahn is sinds 1994 verminderd van 355.694 tot 240.000 dit jaar.

    • Michèle de Waard