George W. Bush wordt president

De Republikein George W. Bush wordt de 43ste president van de Verenigde Staten. De Democraat Al Gore heeft zijn nederlaag gisteravond in een televisietoespraak aanvaard. Bush riep daarna in een eigen tv-toespraak op tot verzoening. Amerika heeft daarmee de langste verkiezingen sinds mensenheugenis afgesloten.

Vriend en vijand prezen de gratie, generositeit en humor waarmee de Democratische kandidaat Gore het einde van de verkiezingsrace aankondigde. Vergezeld van zijn gezin en ex-kandidaat vice-president Joe Lieberman en diens gezin, offreerde de Democraat zijn steun aan de man die op 20 januari de nieuwe president wordt.

Velen hadden uitgezien naar de toespraak van Gore, die werd uitgesproken 23 uur nadat het federale Supreme Court had geoordeeld dat de hertelling van omstreden stembiljetten in Florida ongrondwettig was geweest en ook in betere vorm niet meer kon worden hervat.

Gore sprak het woord concession uit, waarvan velen zich hadden afgevraagd of hij het uit zijn mond kon krijgen. Hij deed het, zonder een teken van bitterheid, met een oproep een eind te maken aan iedere vorm van partijstrijd.

Gore liet er geen misverstand over bestaan dat hij het volstrekt oneens was met het vonnis van het Supreme Court, maar hij accepteerde de uitspraak. Hij verwees naar het motto van een beroemde rechtenfaculteit: `Niet onder de mens, maar onder God en de wet'. ,,Dat is het leidend Amerikaanse vrijheidsbeginsel en de bron van onze democratische vrijheden.''

Gore zei nog niet te weten wat hij verder gaat doen. Hij verzekerde al diegenen die op hem en zijn ideeën hadden gerekend, dat hij hen had gehoord en niet zou vergeten. Gore liet de deur open voor een hernieuwde poging het Witte Huis te bereiken.

Aanstaand president Bush had de vergaderzaal van het Huis van Afgevaardigden in Austin, Texas, gekozen als plaats om zijn overwinning te aanvaarden. In die zaal had hij als Republikeinse gouverneur van Texas intensief samengewerkt met de Democraten, die daar in de meerderheid zijn. ,,De geest van samenwerking die ik hier heb ontmoet, is wat nodig is in Washington'', zei Bush. ,,Na moeizame verkiezingen moeten we de politiek achter ons laten.'' Volgens Bush zijn de doelen en de waarden die de Amerikanen delen veel belangrijker dan politieke meningsverschillen. ,,Republikeinen hebben het beste voor met dit land, net als Democraten. Onze stem mag verschillen, maar niet onze hoop. Ik weet dat Amerika verzoening en eenheid wil.''

Bush bedankte Gore voor zijn volmondige erkenning van de nieuwe verhoudingen. De twee zullen elkaar begin volgende week in Washington ontmoeten. Vandaag zou aanstaand vice-president Dick Cheney daar al de sleutels krijgen van het officiële kantoor waar iedere nieuwe president de overgang naar zijn ambtsaanvaarding kan voorbereiden.

Bush onderstreepte dat samenwerking tussen Republikeinen en Democraten mogelijk moest zijn op de punten waar hij en Gore niet sterk van mening hadden verschild: verbetering van het onderwijs, de sociale zekerheid, geneesmiddelen voor bejaarden en een sterke krijgsmacht. De aanstaande president riep op tot ,,respect voor elkaar, respect voor elkaars verschillen, ruimhartigheid van geest en [..] gebed voor de leiders van beide [grote] partijen''.

ACHTERGRONDEN EN PORTRET: pagina 4 en 5

`SUPREME COURT REDDE DEMOCRATIE': pagina 7

DOSSIER: www.nrc.nl