Kok: vertrekken is soms denkbaar

Premier Kok bevestigde niets, maar sprak gisteren toch over het mogelijk vertrek van Job Cohen.

`Hoofdregel is de grootst mogelijke terughoudendheid', zei premier Kok gisteren in de Tweede Kamer, sprekend over een voortijdig vertrek van bewindslieden uit het kabinet naar andere functies. Om in één adem te verzekeren dat er `uitzonderlijke omstandigheden' zijn, die zo'n vertrek toch denkbaar maken. `De beschikbaarheid van zware politieke functies elders' namelijk, en dat `niet alleen in het buitenland'.

Kok zei het in het wekelijkse vragenuurtje, en ofschoon de premier daar geen moment voor wilde uitkomen, ging het om de benoeming van staatssecretaris Cohen (Justitie) tot burgemeester van Amsterdam, die naar verwachting overmorgen in de ministerraad aan de orde zal komen. Rosenmöller (GroenLinks) wilde de premier over deze door een groot deel van de Kamer met scepsis begeleide overstap aan de tand voelen.

Kok zag in het uitlekken van Cohens naam nog geen reden om dit nieuws te bevestigen. Voor de tweede week in successie, constateerde de premier, was hij naar de Kamer geroepen om uitspraken te doen over iets waar hij nog niets over kon zeggen. Vorige week had Kant (SP) de premier willen verleiden tot uitspraken over de vader van Maxima Zorreguieta.

Hoewel bij de Eerste Kamer wetgeving in behandeling is, die van de voordracht door commissies uit gemeenteraden voor het burgemeestersambt een openbaar gegeven maakt, wenste de premier van de vigerende, op vertrouwelijkheid gebaseerde regeling geen millimeter af te wijken. De Kamer zag dat wat ruimer: zowel Rosenmöller als Dijkstal (VVD) maakte geen geheim van hun overtuiging dat zij liever hadden gezien dat Cohen, als staatssecretaris met name verantwoordelijk voor de nieuwe Vreemdelingenwet, nog anderhalf jaar was gebleven om aan die nieuwe wet ook uitvoering te geven.

De Graaf (D66) meende eveneens dat bewindslieden tijdens een kabinetsperiode `zoveel mogelijk binnenboord moeten worden gehouden'. Hij laakte vooral het gebrekkig democratisch gehalte van de huidige procedure. De D66'er gaf daarmee indirect uiting aan een bij veel Kamerleden slechts achter de hand geformuleerd bezwaar tegen Cohens kandidatuur voor Amsterdam: dat in deze kwestie de PvdA-top onderling op regenteske wijze even iets heeft geregeld.

Tegen het voortijdig vertrek van Kamerleden leven echter in de Kamer minder bezwaren, vooral wanneer zij een lange staat van dienst hebben. Zo wordt de vice-voorzitster van de CDA-fractie, Ank Bijleveld, burgemeester van de nieuwe gemeente Hof van Twente. CDA-leider De Hoop Scheffer noemde haar vandaag `een kei van een burgemeester'.