The Sound of Music

,,The Sound of Music zit zo goed in elkaar dat hij als een vishaak in je vel blijft hangen.

Ik ga er nooit speciaal voor zitten, maar als ik er toevallig langs zap op televisie, ben ik meteen weer hooked en kijk ik hem helemaal uit. De film wordt altijd eind december uitgezonden, op een regenachtige zondagmiddag, en hij hóórt ook echt bij de kerst. In de zomer zou hij het veel minder goed doen. Hij roept een warm familiegevoel op, geborgenheid, gezelligheid, en dat kan iedereen wel gebruiken als het buiten zo nat en donker is. Als je naar de film kijkt, voelt het alsof je een familiealbum doorbladert. The Sound of Music is een soort universeel familiealbum. Bij mij maakt de film een golf van herinneringen los, aan de verlangens die ik als kind had. Ieder kind wil wel zo'n lieve moeder als Maria. Ze is een soort Bill Cosby die voor ieder probleem wel een leuke oplossing heeft, of een lied.''

Sylvia Poorta, actrice bij de Amsterdamse toneelgroep de Trust, speelt vanaf Tweede Kerstdag het toneelstuk So long, Farewell, Aufwiederseh'n, Goodbye; een solo over een eenzame dame die The Sound of Music 904 keer heeft gezien. Poorta maakte de voorstelling in 1988 samen met regisseur Peter Sonneveld, en ze heeft hem sindsdien een paar keer hernomen, ook als televisiebewerking. De musical The Sound of Music, over een uitgetreden non in Salzburg (Julie Andrews) die gouvernante wordt van de kinderen van de strenge militair Von Trapp (Christopher Plummer), werd in 1959 geschreven door het Amerikaanse componistenduo Rodgers en Hammerstein. De filmversie uit 1965 trok drie miljoen Nederlanders. De andere twaalf miljoen zagen hem op televisie.

,,Als kind had ik de plaat, ik kende alle liedjes uit mijn hoofd. Maar voordat ik aan So long begon, had ik de film maar één keer gezien. Als de vrouw in So long op kerstavond alleen thuiskomt, speelt ze voor zichzelf verschillende scènes uit de film na, niet alleen de rol van Fräulein Maria, maar ook die van de zeven kinderen en de kapitein. Die scènes moest ik allemaal uitschrijven, dus nu heb ik de film meer dan honderd keer gezien. Mijn lievelingslied is I have confidence. Dat zingt Maria als ze van het klooster naar het landhuis van de kapitein gaat. My favourite Things kan ook heel troostrijk zijn als je door de regen fietst. Daarin somt Maria de dingen op die het leven de moeite waard maken, zoals `schnitzel with noodles'. Het zit ontzettend goed in elkaar, John Coltrane heeft er ook nog een versie van gemaakt. En Björk zingt het in de film Dancer in the Dark als ze naar de galg wordt gebracht.

,,So long laat de tegenkant van The Sound of Music zien. De vrouw die ik speel kent geen huiselijke gezelligheid, ze heeft geen kapitein die naar haar smacht, en ze heeft nul kinderen. Bij haar liggen geen kerstkaarten op de mat, maar een folder van de Gamma. Haar schrijnende leed botst met de gelukkige wereld van de film. Iedereen heeft wel zo'n eenzame tante aan wie hij zou moeten denken met kerst. Laatst was hier een fotograaf om scènefoto's te maken. Halverwege de repetitie liep hij ineens weg en mompelde: `ik moet even mijn moeder bellen.'

,,Vroeger dacht ik dat ik met dit toneelstuk The Sound of Music wilde kritiseren, omdat ik laat zien dat het Sound-of-Music-gevoel vals is, dat de wereld van de film een illusie is. Maar nu besef ik hoe belangrijk de film voor die vrouw is. De film vervult haar onvervulde verlangens. Als The Sound of Music niet had bestaan, had ze allang een buisje slaappillen genomen.''

So long, Farewell, Aufwiederdeh'n, Goodbye: 26/12 t/m 1/1 in Trusttheater Amsterdam. Tournee t/m 17/1. Inl. (020) 520 53 20.