Pianiste Petkova: ideale Rachmaninov

`Een wonder!' schreef het Franse magazine Répertoire des Disques Compactes over Marietta Petkova's live-opname van de Etudes Tableaux van Rachmaninov. Het is een van de vele superlatieven waarmee het spel van de Bulgaarse pianiste de afgelopen jaren in de internationale muziekpers werd geroemd. Maar haar naam ontbrak tot op heden in de grote pianoseries.

Wie is Petkova? Na belangrijke prijzen op allerlei concoursen, (waaronder op haar tiende de Grand Prix van de Nationale Piano Competitie 1978 in Bulgarije) kwam Petkova in 1990 naar Nederland. Ze won toen het Eduard Flipse Concours en studeerde in 1994 bij Jan Wijn aan het Sweelinck Conservatorium af met een `10 met onderscheiding'. Ze vestigde zich in Almere en speelt veelvuldig in het buitenland en in ons land in kleine zalen en kerken in de provincie.

Zondagmiddag speelde ze voor de tweede keer in het Amsterdamse Concertgebouw, en daar vond inderdaad een wonder plaats. In een Rachmaninov-programma oversteeg ze alle barrières die tussen partituur, vertolker en vleugel kunnen bestaan. Ook al behoren de 10 Etudes Tableaux en de 11 Preludes van Rachmaninov in hun technische veeleisendheid, in hun onuitputtelijke arsenaal aan stemmen, tegenstemmen, tussenstemmen en versieringen en in hun bedwelmende rijkdom aan melodieën en harmonieën, stemmingen en klankkleuren tot de gecompliceerdste werken uit de pianoliteratuur, Petkova smolt samen met de vleugel en Rachmaninovs noten, stelde zich open en drong moeiteloos door tot de diepste kern.

Alsof het geheime dagboeken betrof, `las' Petkova in zijn Etudes en Preludes alle emoties en gedachten die Rachmaninov obsedeerden toen hij ze schreef. Moeiteloos hervond Petkova dat diepe, donkere en melancholieke toucher, waar de pianovirtuoos Rachmaninov zelf zo beroemd om was. Daarmee creëerde ze plastische klankbeelden van een onvoorstelbare emotionele zeggingskracht. Maar behalve als ideaal doorgeefluik, profileerde Petkova zich ook als een briljant architecte van alle bouwstenen waaruit Rachmaninovs muziek is opgebouwd. Zelden wordt deze componist vertolkt met zo'n uniek gevoel voor timing en spanningsopbouw, met zo'n helderheid van stemvoering, en met zo'n betoverende rijkdom aan kleuren. Het meest wonderlijke aan Petkova is misschien wel haar bescheidenheid, die wellicht een verklaring vormt voor haar geringe bekendheid. Dat zal zeker veranderen, want Petkova is een goddelijk geïnspireerd natuurtalent.

Concert: Marietta Petkova (piano). Gehoord: 10/12 Concertgebouw Amsterdam.