Vastberaden

De Chileense rechter Juan Guzmán, die gisteren de arrestatie heeft gelast van oud-dictator Augusto Pinochet, weigert te worden geafficheerd als `de Chileense Garzón', een verwijzing naar de Spaanse onderzoeksrechter Baltasar Garzón die Pinochet in 1998 in Londen onder huisarrest liet plaatsen wegens de moord op Spaanse onderdanen tijdens het militaire regime in Chili (1973-1990). Guzmán vindt dat hij weinig gemeen heeft met de Spanjaard omdat hijzelf altijd heeft gevonden dat Pinochet in Chili berecht moet worden. En nergens anders.

Juan Guzmán (61), zoon van de dichter en diplomaat Juan Guzmán Cruchaga, doorliep tien scholen in verschillende landen, waaronder de Verenigde Staten, Venezuela, Frankrijk en Argentinië. Hij spreekt vloeiende Engels en Frans, is getrouwd met een française en heeft twee inmiddels volwassen dochters.

Hij begon zijn carrière in 1970, drie jaar voor de machtsgreep van Pinochet, als civiel rechter in Panguipulli, een landbouwgebied in het zuiden van Chili. Zijn landelijke bekendheid begon in het midden van de jaren negentig, toen mede door zijn toedoen de vertoning werd verboden van de omstreden film The last temptation of Christ van Martin Scorsese.

De volgende spraakmakende zaak die hij onder zijn hoede kreeg, betrof het onderzoek naar de Duitse kolonie Dignidad, in het zuiden van Chili, waar tegenstanders van het Pinochet-regime zouden zijn begraven. In Dignidad zijn tot dusverre nooit slachtoffers gevonden, maar wel werd op het terrein van de kolonie een luguber gangenstelsel ontdekt. Getuigen hebben verklaard op deze plek te zijn vastgehouden.

Guzmán vestigde zijn naam definitief in 1999, toen hij werd benoemd tot speciaal adviseur van het Hof van Appèl. In die hoedanigheid werd hij verantwoordelijk voor de klachten tegen Pinochet die vanuit de hele wereld in Chili zijn ingediend vanaf januari 1998. Van de 186 officiële klachten die tot op de dag van vandaag zijn ingediend, zijn er 61 ontvankelijk verklaard.

Guzmán accepteerde in 1999 als eerste de formulering `permanent gegijzeld', als aanduiding voor nooit teruggevonden slachtoffers van het regime. Daardoor kunnen in Chili nu ook rechtszaken worden gevoerd met betrekking tot vermisten van wie vrijwel zeker is dat ze niet meer leven.

Zijn collega's typeren hem als verlegen, maar vastberaden. Hij staat bekend als een echte dossiervreter. Guzmán wordt sinds hij bedreigingen heeft ontvangen dag en nacht bewaakt.