De gids is terug

Eerst het laatste nieuws over de dopingcontroles. Het bestuur van de KNSB kondigde op de bondsvergadering aan er in 2002 mee te zullen beginnen. Met tegenzin en onder druk. Als het niet zou gebeuren, zou de overheidssubsidie jaarlijks met vijf procent verminderd worden.

Je zou kunnen overwegen om het een jaar of vijf spaarzaam uit te zingen in de hoop dat dan de rede in de politiek is teruggekeerd, maar dat vond men kennelijk een te riskante gok.

De bond is verplicht om jaarlijks drie mannen en drie vrouwen te controleren, zal het daar ook bij laten en mag zelf het toernooi uitzoeken waar het gebeurt.

Wie zullen de zes ongelukkigen zijn? Vast niet Jan Timman. Die zou weigeren, omdat hij een dopingtest in strijd met de menselijke waardigheid vindt. De KNSB vindt eigenlijk dat hij gelijk heeft en heeft er geen belang bij hem van de ledenlijst te schrappen.

Het zal waarschijnlijk een heel onbelangrijk lokaal wedstrijdje zijn waar die controles zullen worden uitgevoerd en als de bondsbestuurders verstandig zijn sturen ze een paar dagen van tevoren een boodschapper naar de clubavond in het dorpscafé. ,,Jongens doe ons een lol, laat dat stierenbloed nu een keertje in de ijskast staan, dan zijn we er weer voor een jaar vanaf.''

Het duurt nog lang, het stelt in eerste instantie niet veel voor, maar ik vrees toch dat we op een hellend vlak zijn en dat wie nu een vinger aan de gekken geeft, straks geen been meer heeft om op te staan.

Iets anders en leukers. Op de website kasparov.com staat een foto van een grijnzende Gari Kasparov met de tekst The Tour Guide is Back! Vorig jaar noemde Kasparov sommige deelnemers aan het FIDE-wereldkampioenschap `toeristen'. Hij bedoelde: mensen die naar Las Vegas gingen om geld te verdienen en iets van de wereld te zien, maar niet met de ambitie om wereldkampioen te worden.

Wat waren sommigen van die toeristen boos! Het wordt ze nu nog eens ingepeperd doordat Kasparovs nieuwe serie commentaren wordt gepresenteerd onder de titel Kasparov Tours.

Ze hadden waarschijnlijk liever gezien dat de Baas de hand aan zichzelf had geslagen nu hij geen wereldkampioen meer is, maar ik bewonder zijn geestkracht die hem in staat stelt om schijnbaar ongebroken een wereldkampioenschap te bespreken waar hij als speler niets mee te maken wilde hebben.

Kasparovs commentaren over Las Vegas waren altijd leerzaam en soms geestig. Nu verontschuldigde hij zich dat er in de eerste ronde zoveel partijen waren dat hij aan provocerende opmerkingen niet toe was gekomen. Dat komt nog wel en ik denk dat ik hem de komende weken vaak zal citeren.

Een van de grote verrassingen van de eerste ronde was de uitschakeling van Joel Lautier door de twintigjarige Braziliaan Rafael Leitao, die overigens als een zeer talentvol schaker wordt beschouwd.

Wit Lautier-zwart Leitao, eerste partij

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. e2-e3 b7-b6 5. Pg1-e2 Lc8-a6 6. Pe2-g3 c7-c5 7. d4-d5 e6xd5 8. c4xd5 La6xf1 9. Ke1xf1 0-0 10. e3-e4 d7-d6 11. Lc1-f4 Tf8-e8 12. f2-f3 Lb4xc3 13. b2xc3 Pf6-d7 Een nieuwe zet in deze scherpe stelling. 13...Pbd7 is eerder gespeeld, maar dat pionoffer bleek niet correct. 14. Lf4xd6 Dd8-f6 15. Ld6xb8 Ta8xb8 16. Dd1-c2 Pd7-e5 17. Kf1-f2 c5-c4 Hier heeft zwart duidelijke compensatie voor zijn pion. 18. Th1-b1 b6-b5 19. Kf2-g1 Pe5-d3 20. Kg1-h1 b5-b4 21. c3xb4 Tb8xb4 22. a2-a3 Tb4-b3 23. Tb1-f1 Tb3-b2 24. Dc2xc4 Pd3-f2+ De witte koning, die veel tijd nodig heeft gehad om in de hoek te kruipen, is nog steeds niet veilig. Na 25. Kg1 komt 25...Db6 25. Tf1xf2 Tb2xf2 26. Ta1-b1 g7-g6 27. a3-a4 h7-h5 28. Pg3-e2 Df6-g5 29. Tb1-g1 Dg5-e3 30. Pe2-d4 Te8-b8 31. Dc4-c7 Tb8-b6 32. Dc7-d8+ Kg8-h7 33. Pd4-e6 Hoopt remise door eeuwig schaak te maken, maar er komt een verrassing. 33...Tf2xg2

34. Pe6-g5+ Hier geeft Kasparov een lange variant waarin wits koning op e7 min of meer in veiligheid komt: 34. Kg2 Tb2+ 35. Kh3 Dxf3+ 36. Tg3 Df1+ 37. Kh4 Txh2+ 38. Kg5 Dc1+ 39. Kf6 Tf2+ 40. Ke7 fxe6 en alles is nog mogelijk.

,,Niet makkelijk om zonder computer te zien dat dit goed afloopt voor wit'', schrijft hij. Lautier had geen computer en waarschijnlijk ook niet de tijd om diep te rekenen.

34...Tg2xg5 35. Dd8xg5 De3xf3+ 36. Dg5-g2 Df3-e3 Nu staat wit door zijn onveilige koning verloren.

37. Tg1-f1 Kh7-g7 38. Tf1-d1 Tb6-f6 39. d5-d6 Tf6-f2 40. Dg2-g3 De3-e2 41. Td1-c1 De2xe4+ 42. Kh1-g1 Tf2-f3 43. Dg3-e1 De4-d4+ 44. Kg1-g2 Tf3-d3 Wit gaf op.

Twee kampioenen van Rusland tegen elkaar. De kampioen van dit jaar Sergej Volkov wist zich tenslotte te plaatsen.

Wit Volkov-zwart Sakajev, eerste rapidpartij

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. f2-f3 c7-c5 5. d4-d5 b7-b5

6. e2-e4 0-0 7. Lc1-g5 h7-h6 8. Lg5-h4 Tf8-e8 9. d5xe6 Te8xe6

10. Pg1-e2 g7-g5 11. Lh4-f2 b5xc4 12. a2-a3 Lb4-a5 13. h2-h4 g5-g4 14. Pe2-f4 Te6-b6

15. Dd1-d2 Pb8-c6 16. Lf2xc5 Ta8-b8 17. Lc5xb6 Dd8xb6 18. 0-0-0 Pc6-d4 19. Lf1xc4 Lc8-a6

20. b2-b4 La5xb4 21. Dd2xd4 Lb4-c5 22. Pc3-a4 Lc5xa3+ 23. Kc1-c2 Db6-c6 24. Kc2-d3 Volgens Kasparov had wit zich met 24. Dc3 Lxc4 25. Dxa3 Lb3+ 26. Kd2 Dc2+ 27. Ke3 nog redelijk kunnen verdedigen.

24...Tb8-b4 Niet alleen goed voor een mooi plaatje, maar ook een ijzersterke zet.

25. Lc4xa6 Tb4xd4+ 26. Kd3xd4 Dc6xa6 27. Pa4-c3 La3-b2 28. e4-e5 Da6-a4+ 29. Kd4-e3 Lb2xc3

30. e5xf6 g4-g3 31. Pf4-d5 Lc3-b2 32. f3-f4 a7-a5 33. Ke3-f3 Da4-b3+ 34. Kf3-g4 a5-a4 35. Th1-e1 a4-a3

36. Pd5-e7+ Kg8-h7 37. Pe7-f5 a3-a2 38. Pf5xg3 Db3-a4 39. Pg3-f5 a2-a1D 40. Td1xa1 Lb2xa1 41. Te1-e7 Kh7-g6 42. h4-h5+ Kg6xf6 43. Te7-e1 Da4-a5 Wit gaf op.