Tour de Rotterdam

Een bar met kunst, die maar één nacht per maand open is. Een presentatie van menselijke organen, gemaakt van suikergoed. Een kunstenaar, die op zeventig tekeningen met zeventig favoriete schilderijen `afrekent'. Het speelt zich af in en rondom Rotterdam. Maar, zoals alles in deze stad, het ligt er niet voor het oprapen.

Die bar `Les 33' is een initiatief van drie jonge kunstenaars - Jeroen Jongeleen, Marc Bijl en Erik van Lieshout - die naar Berlijns voorbeeld horeca willen combineren installaties van gast-kunstenaars. Op 31 december is er weer zo'n nacht, waarvoor de Amerikaanse kunstenares Josie Gross is uitgenodigd. Die suikerzoete organen komen van The Cookery Club, een wisselende groep kunstenaars die van eten kunst maakt. Samen met een échte suikertrekker produceerden ze harten, nieren en schedels - waargenomen in de snijzaal van ziekenhuis Dijkzigt -, die bij Galerij Erasmus, om de hoek van Musuem Boijmans, traag maar zeker zullen wegsmelten.

En die tekenaar met zijn favoriete doeken is Paul van der Eerden, exposant bij Groen African Art in Vlaardingen, een etnografica-galerie die al eerder bewees dat eigentijdse tekenkunst zich harmonieus laat vervlechten met de moeder- en kindfiguren van Afrikaanse volkeren als de Afo en met maskers van de Asufu. Van der Eerden is een ongrijpbare, soms absurdistische tekenaar, die dit keer schilderkunstige voorgangers eert, kopieert en parodieert.

Wie op stap gaat naar het net heropende, uitgebreide Wereldmuseum kan dus meteen een `tour de galerie' maken: van fonkelend glaswerk bij Brutto Gusto via oudere tekeningen van Hans Verweij bij het Centrum Beeldende Kunst naar Cokkie Snoei, die met C.A. Wertheim en Ellemieke Schoenmaker een vertrouwde èn een nieuwe exposant presenteert. Beide kunstenaars voegen papier, prullaria of plastic aan het linnen toe, die bij de één de vorm, en bij de ander de inhoud moeten versterken. Voor haar zelfportretten plunderde Wertheim de schappen van een kantoorboekwinkel. En ze geeft op een levendige ondergrond van getinte enveloppen haar fotografisch hoofd een lijf van stickertjes mee dat er als verf uitziet. Wertheim bewees eerder knap te kunnen goochelen met materialen. Nooit geweten dat je zelfs een computerprint tot aquarel kan omtoveren. Schoenmaker, die tweemaal tot de uitverkorenen van de Koninklijke Subsidie in Amsterdam behoorde, dekt haar vrouwen van verf en fors formaat toe met dunne lappen plastic en met landschappelijke t-shirts. Dat plastic, werkzaam als een `voile plissée', heeft wel het fladderige disco-effect dat de sexy typejes van Schoenmaker hoort, maar die t-shirts doen gemakzuchtig aan.

Letterlijk en figuurlijk ver verwijderd van die frivoliteit, opereert al bijna zestig jaar galerie Maas, dit seizoen begonnen op een grotere locatie in het vertrouwde Kralingen. Maas brengt nu schilderijen van de Koreaanse Okhie Joun. Ze werd aan een conservatorium opgeleid tot dirigent, maar eenmaal in Nederland combineerde ze traditionele fenomenen zoals rijstpapier en calligrafie met felgekleurde olieverf. Als er transparantie en diepte in haar abstracte doeken ontstaat, drijft je blik weg in een stille, ondoorgrondelijke vijver. Een meditatieve, Aziatische rust die meer intrigeert dan de gedateerd aandoende, calligrafische uitspattingen.

Galerie Maas is bovenal gespecialiseerd in keramiek, zoals in het papierdunne, witte porselein van de `maestro' Piet Stockmans, het bont getinte, rubberachtige steengoud van Barbara Nanning, de kolossale, wit en blauw geglazuurde vazen Frans Ottink enz. Galeriehouder Meindert Osinga slaat ,,vakmanschap in vrije toepassingen hoger aan dan het zo gewilde etiket `vernieuwend' '. Daarom wil hij op zijn tweehonderd vierkante meter straks ook méér eigentijdse glasontwerpen laten zien. Om bezoekers aan te trekken die nu nog laconiek aan de keramische unica voorbijlopen, opent hij half december ook een aanpalende Italiaanse wijn- en koffiebar en lunchsalon. Steeds vaker zie je galeries met horeca, een kapsalon of een design- en uitgaansspullenwinkel fuseren. De beeldende kunst dreigt dan tot visuele ruis te devalueren. Bij Maas niet. De mooie expositieruimte en het slimme concept zouden best nieuwe liefhebbers kunnen opleveren.

`Less 33', Robert Fruinstraat 33 (kaarten:jer2000@quicknet.nl). The Cookery Club (010 4088024/4081144), Groen African Art (010-4340960), Galerie Maas (010 4124048). Andere informatie in folder bij Rotterdamse galeries.