Trefwoord bijzondere school is `zelf doen'

De Verenigde Bijzondere Scholen willen meer vrijheid om zelf hun beleid uit te stippelen. `Zoetermeer' moet op afstand blijven.

Er is reden voor vreugde en zorg bij de Verenigde Bijzondere Scholen voor onderwijs op algemene grondslag (VBS). Is er eens een minister die ruimte wil bieden aan meer private financiering en bestuurlijke vrijheid van scholen, ligt de Tweede Kamer dwars. Een gedragscode voor vrijwillige ouderbijdragen, zoals een meerderheid in de Kamer wil? Onzinnig, zegt directeur S. Steen. ,,Bij ons gaat het al decennia goed.''

De VBS, de werkgeversorganisatie voor bestuur en management van algemeen bijzondere scholen, behartigt de belangen van ruim 650 scholen, zoals Vrije Scholen, Jenaplan- en Montessorischolen. Zeer rijke, `witte' scholen veelal, die weinig op hebben met bemoeienis van bovenaf zeker als het gaat om geld. ,,We krijgen nog onvoldoende vertrouwen van overheden en politiek om de eigen zaakjes te regelen'', aldus voorzitter J. Kersten van de VBS.

Tijdens de algemene ledenvergadering, afgelopen zaterdag in de Jaarbeurs in Utrecht klonk er kritiek op de moeite die het departement heeft scholen los te laten. ,,Er mag wat meer boter bij de vis'', zei Kersten. ,,Het onderwijs is een van de laatste sectoren waar het personeel nog steeds wordt aangesproken op idealisme en solidariteit, terwijl overal op de arbeidsmarkt harde, economische wetten gelden. Laat scholen hun eigen beleid uitstippelen. Zij weten waar het geld naartoe moet.''`Deregulering' en `management' zijn de toverwoorden. De meeste aangesloten scholen zijn allang gewend hun eigen zaakjes te regelen en hebben weinig op met `Zoetermeer'.

Minister Hermans (Onderwijs) toonde zich solidair met de VBS. Scholen moeten ook volgens hem veel meer vrijheid krijgen. ,,Dereguleren komt helaas in de praktijk alleen neer op het verwijderen van schilfertjes van regels.''

Reden voor Hermans om zijn warme pleidooi voor regelarme scholen te herhalen. Nu lijden te veel scholen nog aan ,,examendominantie'', aldus de minister. ,,Zorg dat 85 procent van de leerlingen het haalt, lijken veel scholen te denken. De school zou in plaats daarvan verplicht moeten zijn het maximale uit de leerling te halen.''

Over de precieze invulling van een regelarme school was Hermans minder duidelijk. ,,Scholen moeten streven naar maximale kwaliteit. Ik stel mij voor dat de Inspectie af en toe langskomt om te beoordelen of de school daarin slaagt.'' In ieder geval moet vermeden worden dat meer vrijheid uitloopt op meer controle. ,,Ik wil geen Zoetermeertjes in de regio, die erop gaan toezien of autonoom te besteden budgetten wel goed uitgegeven worden.''

Met deze minister valt te praten, zei VBS-bestuurslid P. van der Veen na afloop. ,,Management begint eindelijk door te dringen in het onderwijs. Steeds minder mensen trekken een vies gezicht als je zegt dat een geslaagde leerling een afgeleverd product is.''