Het jaar 540

In het artikel `Mysterieuze ringen des verderfs' (W&O, 28 oktober) wordt dendrochronoloog Baillie aangehaald waar hij zegt dat het in de geschiedenisboeken vergeefs zoeken is naar het jaartal 540, met een mededeling als: `Begin van de Middeleeuwen na een bombardement van brokstukken van een komeet'. In dat jaar heeft zich een kosmische ramp voltrokken met wereldwijde gevolgen als koudegolven, die zijn af te lezen uit de geringe breedte van jaarringen van eiken rond 540.

De historicus Edward Gibbon (`History of the Decline and Fall of the Roman Empire') meldt deze gebeurtenissen bij de behandeling van de regeerperiode van keizer Justinianus (527-565). Hij baseert zich daarbij op de ook in het artikel genoemde bronnen Malalas, Procopius en Theophanes. Gibbon beschrijft komeetverschijningen o.a. in 532 en 540. Verder vermeldt hij verwoestende aardbevingen en de verschijning van `the plague', de pest, in 542, wat een decimering van de bevolking tot resultaat had.