DE BESTE CRICKETERS HEBBEN DE SNELSTE OOGBEWEGINGEN

Batsmen (slagmannen) bij cricket houden niet voortdurend de bal in het oog. Zij volgen de bal kort op het moment dat hij gegooid wordt, verplaatsen hun blik dan razendsnel naar de plek waar ze verwachten dat de bal tussentijds zal stuiteren, wachten tot de bal daar neerkomt en volgen hem dan nog gedurende honderd à tweehonderd milliseconden. Met deze beperkte visuele informatie weten de slagmannen de bal precies te raken. Dat blijkt uit videoanalyses van oogbewegingen die de Britse neurowetenschappers Michael Land en Peter McLeod uitvoerden (Nature neuroscience, december). Dat een goede batsman anticipeert was natuurlijk wel bekend, maar nu is bewezen hoe dat anticiperen in zijn werk gaat.

De regels van het cricketspel zijn zo dat er een gelijke strijd ontstaat tussen de visueel-motorische kwaliteiten van de batsman en de kracht en behendigheid van de bowler. De onderzoekers volgden de verrichtingen van drie batsmen: een professional, een goede amateur en een amateur van middelmatig niveau. Zonder uitzondering gebruikten ze dezelfde visuele strategie, waarbij hun blik de bal op twee momenten nauwkeurig volgde: als hij door het cricketkanon werd gelanceerd en als hij stuitte. Het vergt ongeveer 200 milliseconden, ook voor een professional, om de slag aan te passen aan de nieuwe visuele informatie.

Volgens de onderzoekers kijkt een batsman de eerste keer naar de bal om te bepalen waar deze ongeveer de grond zal raken. Het is voor de batsman belangrijk om dat moment nauwkeurig in beeld te hebben, want vlak nadat de bal de grond heeft geraakt kan hij ondubbelzinnig de snelheid en richting van de bal inschatten. De meest ervaren batsman uit het onderzoek bleek ook degene die het snelst zijn ogen richt op de plaats waar de bal zal stuiteren. De slechtste speler bleek zijn blik veel te lang op de bal te houden, waardoor hij bij een snelle bal de plaats van stuiten niet met zijn ogen kon volgen en dientengevolge zijn slag niet kon voorbereiden. Bij het experiment werden bij deze speler de snelste ballen maar niet gelanceerd, om veiligheidsredenen.