Gezocht: migranten met politieke ambitie

Migranten krijgen in Amsterdam cursus politieke participatie. `Als je geen ambitie hebt, zit je hier niet vanavond.'

Tien cursisten hadden het laten afweten. Twee van de vijfentwintig hadden hun opdracht gemaakt. ('Leg uit waarom je de politiek in wil'). Het was de eerste bijeenkomst van de cursus `politieke participatie van migranten' van de Amsterdamse deelraad Oost/Watergraafsmeer. ,,Als je geen ambitie hebt, zit je hier niet vanavond'', zei cursusleidster Agnes Samuel. ,,Je wilt als migrant mede verantwoordelijkheid dragen over de inrichting van je stadsdeel. Dat is gezonde ambitie.'' Instemmend geknik.

Vijfendertig procent van de bewoners van stadsdeel Oost/Watergraafsmeer is afkomstig uit een etnische minderheid, maar in de deelraad en in de besturen van maatschappelijke organisaties zijn ze nauwelijks te vinden. Daarom plaatsten de politieke partijen van de deelraad een advertentie in het stadsblad onder het kopje `raadsleden (m/v) gezocht'.

De partijen willen ,,in contact komen met het bestuurlijk talent van burgers die zich nu nog afzijdig houden''. Potentiële politici krijgen een cursus politieke participatie en een stage bij een van de politieke fracties. Doel: na de verkiezingen in 2002 negen zetels in de deelraad bezet door migranten. In de huidige deelraad zitten twee Surinaamse vrouwen.

De meeste cursisten die minimaal een mbo-opleiding moeten hebben hadden gisteravond nog geen keuze voor een politieke partij gemaakt. ,,Je zult nooit alles in één partij vinden'', vertelt cursusleidster Samuel. ,,Het is net als met een geliefde, die moet je nemen met al zijn plussen en minnen. Dus niet meteen naar een andere partij gaan, als iets je niet aanstaat. Dan ben je een overloper.'' De cursisten staat al wel helder voor ogen wat ze in de politiek willen bereiken. Een Surinaamse gezinsvoogdes wil het wapenbezit aanpakken, een Marokkaanse pensioenadviseur wil het onderwijs verbeteren en een Turkse account-manager wil jongeren aanpakken die weigeren te werken, desnoods door hun uitkering in te trekken. Belangrijk: ,,Als je in de deelraad komt, moet je er zelfverzekerd instappen'', zegt Samuel. ,,Ook al heb je nog weinig kennis van zaken. Probeer jezelf een houding aan te leren van `ik red me wel'. Je hebt die vonk in je, hier gaan we die nog wat aanwakkeren.''

Bij wijze van ,,vrolijke opluistering'' was de avond gisteren begonnen met een discussie tussen de cursisten, deelraadsleden en bestuurders van lokale partijen. Centrale vraag: Wat zijn de drempels voor migranten om mee te doen aan de politiek? Een paar van die `onzichtbare belemmerende factoren' werden tijdens de discussie onbedoeld duidelijk. ,,Ik hoor hier de hele tijd dat de politieke partijen migranten `moeten' zoeken'', zei een Turkse vrouw. ,,Het gaat er om dat ze het wíllen. Ik voel me gebruikt als een excuus voor de buitenwereld.'' ,,U heeft het alleen maar over migranten en problemen'', zei een Surinaamse man. ,,Als u nu al zo gaat beginnen, vraag ik me af hoeveel mensen er door gaan.''

De aanwezige politici haastten zich te vertellen dat autochtonen natuurlijk ook allerlei drempels moeten nemen als ze nieuw zijn in de politiek. En, ter geruststelling: de autochtone raadsleden krijgen ook een cursus, ,,gericht op interculturele communicatie en mogelijke aanpassing van de politieke cultuur van de raad en de partijen''. Dat kon heel nuttig zijn, vond een aanwezige politicus. ,,Nederlanders kijken elkaar recht in de ogen als ze spreken, terwijl veel migranten uit andere culturen dat juist als onbeleefd ervaren. Als je dat als Nederlander niet weet kom je in merkwaardige situaties terecht.'' De Surinamer die zich had geërgerd aan het problematiseren van migranten vond die zienswijze ,,hopeloos ouderwets''.

,,Je kunt niet ontkennen dat specifieke groepen ontzettend veel achterstand hebben'', zei GroenLinks wijkwethouder H. van der Wilk (Welzijn) in de koffiepauze. ,,Als deze cursisten een soort maatschapelijke oriëntatie in hun leven krijgen, vind ik dat al heel waardevol.'' Naast hem stond de pas afgestudeerde student bedrijfskunde E. Lo-Kioeng-Shioe te branden van ambitie om in 2002 in de deelraad aan de slag te gaan.