Stuitbevalling veiliger met keizersnede

Zwangere vrouwen met een kind in stuitligging krijgen voortaan een keizersnede aangeboden. Een geplande keizersnede maakt in westerse landen het risico op complicaties voor de baby veertien keer zo klein als een `normale' stuitbevalling.

De Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG) adviseerde vorige week aan gynaecologen om patiënten hierover voor te lichten.

Aanleiding waren onderzoeksresultaten die vorige maand verschenen in het gezaghebbende medische tijdschrift The Lancet. Aan het onderzoek deden meer dan tweeduizend vrouwen uit 26 landen mee. In westerse landen stierven zes op de duizend baby's rond de geboorte als er een `normale' stuitbevalling was gepland, ook al eindigde ruim veertig procent van de gevallen alsnog in een keizersnede. Bij een geplande keizersnede stierf niet één baby. De kans op complicaties bij het kind, zoals een gebroken sleutelbeen of epileptische aanvallen, was in westerse landen vijf procent als een normale bevalling was gepland, en vier promille bij een geplande keizersnede. In minder ontwikkelde landen waren de verschillen veel minder groot.

In Nederland worden jaarlijks zo'n zesduizend van de in totaal tweehonderdduizend kinderen in stuitligging geboren, vroeggeboortes niet meegerekend. Omdat een stuitbevalling een verhoogd risico op complicaties geeft, vindt die altijd in het ziekenhuis plaats. Een gynaecoloog verricht alleen een keizersnede als hij problemen verwacht in ongeveer de helft van de gevallen.

Op grond van de nieuwe informatie zullen alle vrouwen met een kind in stuitligging gaan kiezen voor een keizersnede, verwacht arts-epidemioloog Simone Buitendijk van de sector voortplanting en perinatologie van TNO-Preventie en Gezondheid in Leiden. ,,Onthutsend'', vindt ze de onderzoeksresultaten. ,,We zijn er altijd van uitgegaan dat een `normale' stuitbevalling in principe veilig was.''

Emeritus-hoogleraar verloskunde J. Bennebroek Gravenhorst vindt het nieuwe beleid ,,paniekvoetbal''. Hij wijst erop dat in Nederland bij twee op de tienduizend keizersneden de vrouw sterft als direct gevolg van de operatie, tegen vier op de honderdduizend bij een normale bevalling. Een keizersnede geeft bovendien meer complicaties bij een volgende bevalling.

Het onderzoek moet herhaald worden in Nederland, vindt Bennebroek Gravenhorst, om te kijken of de resultaten ook hier gelden. ,,Ik zou mijn eigen dochter in Amerika nooit een normale stuitbevalling adviseren. Hier wel; Nederlandse gynaecologen hebben er veel expertise in. Die verliezen ze als bij elke stuitligging een keizersnede wordt gedaan. Tien procent van de vrouwen bevalt te snel om nog te kunnen opereren. Die krijgen dan een onervaren gynaecoloog aan hun bed. Met complicaties als gevolg.''

Ter preventie vindt Simone Buitendijk dat verloskundigen en gynaecologen aan het eind van de zwangerschap moeten proberen een baby in stuitligging uitwendig te keren, zodat het kind alsnog met het hoofdje naar beneden komt te liggen. ,,Zo'n kering heeft een goede kans van slagen en vrijwel geen risico voor moeder en kind. Het maakt de bevalling veel veiliger.''