Het snoepkanon gaat de Sint weer vooruit

Voor het eerst sinds twintig jaar reden bij de intocht van Sinterklaas in Amsterdam weer praalwagens mee. Zes kunstenaars willen een nieuwe traditie. ,,De laatste jaren was het te saai.''

,,Het staat in een traditie. Rubens heeft destijds ook praalwagens ontworpen'', zegt kunstenaar Arthur Kempenaar. ,,Kunstenaars werden vroeger vaker ingezet bij dit soort evenementen.'' Op een kar met een spiegelende ondergrond wordt een grote draaiende halve maan voortgetrokken. ,,Dit beeld nemen kinderen mee naar huis'', zegt Kempenaar 's ochtends voor de stoet vertrekt vanaf de marinebasis bij het IJ. Hij is één van de zes kunstenaars wier praalwagens gisteren in Amsterdam figureerden bij de 62ste intocht van Sinterklaas.

Voor het eerst in twintig jaar reden bij de intocht weer praalwagens mee. Naast de halve maan waren dat onder meer een snoepkanon, een grote `lievelingshond van Sinterklaas' en een `pietenschool'. ,,We willen een modern Sinterklaasfeest van de grond krijgen'', zegt initiatiefneemster en kunstenares Edith Cahn. Daarom klopte Cahn twee jaar geleden met haar idee over de praalwagens aan bij het Initiatief Comité Amsterdam (ICA) dat de intocht van oudsher organiseert. De intocht moet volgens haar minder commercieel worden. Dat wil zeggen: minder sponsoring door bedrijven die met reclameborden op de auto's te duidelijk in de stoet aanwezig zijn, aldus de kunstenares.

,,Dat is idealistisch'', zegt J. Dousi van het ICA. ,,In het ICA hebben altijd mensen uit het bedrijfsleven gezeten omdat die wisten waar de spaarpotten stonden. Maar hun invloed gaat tegenwoordig niet verder dan inzage in de begroting van het evenement. Je moet het zien als een soort sociëteit.'' In het kader van ,,Amsterdam promotion'' sponsorde het Amsterdamse bedrijfsleven vroeger zelf de bouw van praalwagens, aldus Bousi. Maar begin jaren tachtig bedacht een nieuwe generatie sales managers dat hun belangrijke klanten niet alleen in Amsterdam waren gevestigd. Waarom niet ook praalwagens in Apeldoorn en 's Hertogenbosch gefinancierd? Omdat dat te duur bleek. Toen zijn ook de wagens in Amsterdam verdwenen, aldus Bousi.

Waarom voelen kunstenaars zich verbonden met de intocht? ,,Omdat het een groot volksfeest is'', zegt Kempenaar. ,,Om de intocht een meerwaarde te geven'', zegt Cahn, terwijl ze langs het parcours tussen elke zin naar bekenden zwaait of mensen aanspoort vooral goed naar de praalwagens te kijken.

Sinterklaas is intussen nergens te zien. De Sint en zijn schimmel rijden volgens Cahn achteraan in de stoet om te voorkomen dat de kinderen langs de kant onmiddellijk vertrekken nadat hij is gepasseerd. Over aandacht van het publiek, dat zo nu en dan zelfs applaudiseert, hebben de praalwagens in ieder geval niet te klagen. Vooral het kanon, dat met een harde knal snoep over de hoofden van toeschouwers afvuurt, doet het goed. De reacties variëren van ,,De laatste jaren was het saai. Dit is echt een aanwinst.'' tot ,,Dit moet een traditie worden.'' Volgens Cahn moet Sinterklaas vooral een feest zijn waarbij mensen dingen voor elkaar maken. ,,Daarmee kan Amsterdam zijn creatieve imago versterken.''

De organisatie van het project verliep niet altijd even soepel. Zelfs de ochtend voor vertrek vanuit Aalsmeer liep het konvooi twee uur vertraging op doordat de politie, die de praalwagens moest begeleiden, niet kwam opdagen (,,Ze waren ons vergeten''). Dat werd met enkele telefoontjes opgelost.

Een groter probleem was het gebrek aan sponsoring. Omdat het project voor de eerste keer buiten het ICA werd uitgevoerd, aarzelden de sponsors. ,,Vandaar mijn idee om sinterklaasbelasting in te voeren'', zegt Cahn. ,,Als elke Amsterdammer één euro stort, zijn we uit de problemen.''

Wat hierna gaat gebeuren? ,,Evaluatie. Maar niet meteen. Laat alles eerst maar een tijdje rusten. Ik ben er twee jaar onafgebroken mee bezig geweest. Ik hoop alleen dat het een aanzet is tot meer.''