Column

Wei-gevoel

Vorige week maakte ik mij vrolijk over de directieleden van Ahold, die in een theater met een trommel voor de buik hadden gestaan. Inmiddels is mij uitgelegd waarom ze zo raar moesten doen. Allemaal in dezelfde maat! Voelt u de diepgaande filosofie? De neuzen dezelfde kant op dus!

Zo'n krantenstukje maakt veel los. Allerhande zakenmensen hebben mij inmiddels op lacherige toon de meest verschrikkelijke bekentenissen gedaan en ik ben er achter dat het met ons land echt heel erg gesteld is. We zijn een open inrichting en schamen ons niet meer. Er wordt wat afgeleden op congressen en seminars, er zitten dagelijks wat mensen voor jan joker op een schouwburgstoel en ik ben bang dat er onder de kneuzen heel veel NRC-lezers zitten. Ik zal geen namen van bedrijven noemen, hoewel mijn pen jeukt! Wel wil ik wat sessies doornemen.

Op een congresje verscheen een steltloper met een bol wol in zijn handen. Deze bol werd, terwijl de steltloper de draad in handen hield, naar iemand gegooid. Deze persoon moest de draad ook weer vasthouden en de bol naar iemand anders gooien. Dit ging een tijdje zo door. Op een gegeven moment werden er van achter uit de zaal een bolletje of twintig gegooid en binnen een halve minuut was de hele zaal met knotten wol aan het gooien. Totdat de dienstdoende psycholoog de zaak stillegde en aan de opgewonden meute vroeg: ,,Wat hebben wij nu gemaakt?'' Niemand wist het, maar het antwoord moest zijn: een netwerk!

Een wildvreemde jongen vertelde mij dat hij onlangs in een congrescenturm met het hele bedrijf alle namen van de werknemers had gezongen. Er was een melodie gemaakt, er verscheen een heuse dirigent, via de overheadprojector kwamen de namen op een scherm en voor hij het wist stond de hele zaal uit volle borst te zingen. Sappig detail: alle mensen kregen een petje op en de lolbroeken droegen dat petje achterstevoren! Toen ze na de pauze terugkwamen was de motivatietrainer zogenaamd boos dat iedereen weer op zijn oude plek was gaan zitten. Dat was te voorspelbaar gedrag. Waarom ze dat deden? De jongen antwoordde dat zijn trui op de stoel lag en dat zijn tas daar nog stond. Het leek hem redelijk raar om bij een ander zijn tas te gaan zitten! Dat leek hem zelfs onbeschoft. Hier had de boerenkoolpsycholoog uiteraard geen antwoord op.

Een andere vriend vertelde mij dat hij onlangs een zaal binnenstapte en daar lagen tweehonderd hoog geschoolden in een witte overall ontspannen op de grond. Voor in de zaal lag een goeroe op een soort bed, begeleid door rustgevende muziek, het volkje geestelijke kalmte in te praten. Voel je adem, besef de lucht in je lijf en laat alles gaan!!!

Wat ik niet snap is dat iedereen klakkeloos meedoet. Ik zou toch echt weigeren. Mijn stelling zou zijn: Ik ben ingehuurd om de boekhouding van deze wc-pottenfabriek een beetje creatief bij te houden, maar ik wil toch echt niet de Marseillaise liggen zoemen, omdat dat het wij-gevoel versterkt. Opzouten met die onzin of ik neem ontslag!

Als ik directeur van zo'n bedrijf was, zou ik zo'n gebakken luchtverkoper zeker inhuren en hem vragen om iets heel vernederends te bedenken. Daarna zou ik achterin de zaal plaatsnemen en iedereen die er aan meedeed op staande voet ontslaan wegens gebrek aan persoonlijkheid. Dom kuddegedrag. Wei-gevoel dus. Oprotten en nooit meer terugkomen. Waarom doen mensen mee? Waarom zo'n lage schaamtedrempel? Meeklappen is toch iets voor analfabeten op een schlagerfestival?

Wie legt mij dit een keer uit? Zelf heb ik ook een klein bedrijf en ik heb geen seconde moeite om mijn personeel te motiveren. We hebben een oergezonde deal: Zij werken en ik betaal ze. Als ik ze zou vragen om voor het groepsgevoel in de Ardennen aan een den te gaan hangen, zouden ze collectief ontslag nemen. En terecht.

Maar eigenlijk snap ik het ook wel. Het zijn allemaal autoverkopers, die de hele dag op de dichtgeslibde wegen in de file staan en moeten proberen nog meer auto's te verkopen. Dat is het probleem. Niks meer en niks minder.