Europa wil `deëscaleren' èn schieten op de VS

De Europese Unie wil toestemming van de WTO om de Amerikaanse import te treffen met sancties. De EU is boos over de steun van de Verenigde Staten aan exporteurs, zoals Microsoft en Boeing, die werken via belastingparadijzen.

Eurocommissaris Pascal Lamy (Handel) onderstreepte gisteren dat de Europese Unie alles doet om het handelsconflict met de VS over de fiscale bevoordeling van Amerikaanse exporteurs te ,,deëscaleren''. Volgens de nu gekozen procedure bij de Wereldhandelsorganisatie (WTO) zullen de mogelijke miljardensancties immers pas half 2001 ingaan. Er is dus nog tijd om te praten.

Dit neemt niet weg dat volgens Lamy's eigen woordvoerder het nieuwe handelsdispuut de slepende conflicten over het Europese importregime voor bananen en hormoonvlees ,,volledig in de schaduw stelt''. De Verenigde Staten legden de EU in deze twee geschillen voor ruim 300 miljoen dollar aan sancties op. Eurocommissaris Lamy vraagt namens de EU aan de WTO voor maximaal 4,043 miljard dollar per jaar sancties te mogen nemen tegen Amerikaanse exportprodukten. Ter vergelijking: de totale Amerikaanse export naar de EU beliep vorig jaar 160 miljard dollar.

,,We laten het oordeel aan de WTO, want daar is de WTO voor'', aldus Lamy. In die woorden klonk een duidelijk verwijt aan de VS. Brussel kiest in het jongste geschil namelijk een geleidelijker weg dan Washington vorig jaar deed bij de bananen. Toen namen de VS sancties wegens discriminatie tegen `dollarbananen' nog voordat de WTO - die de EU in eerste instantie had veroordeeld - zich over een aangepast Europees importregime had uitgesproken. ,,Zij schoten eerst. Wij vragen eerst toestemming en dan schieten we pas'', aldus Lamy's woordvoerder.

De stap van Brussel naar de WTO volgt na de ondertekening door president Clinton eergisteren van een door het Congres aanvaarde wet, waarin de fiscale bevoordeling van Amerikaanse exportfirma's is vastgelegd. Het gaat om een aanpassing van een eerdere wet, waarover de WTO oktober vorig jaar na een klacht van de EU al haar veroordeling uitsprak. Volgens Brussel is ook de nieuwe regeling een ongeoorloofde exportsteun. De nieuwe wet maakt nog steeds Foreign Sales Corporations (FSC's) mogelijk in belastingparadijzen. Amerikaanse firma's die hun export via zo'n FSC laten lopen, betalen over hun exportwinst 15 tot 30 procent minder belasting aan de Amerikaanse fiscus. ,,Dit is voor Europese bedrijven het verschil tussen het winnen of verliezen van een order'', aldus Lamy's woordvoerder. Volgens de EU profiteert meer dan de helft van de Amerikaanse export van deze ,,illegale exportsubsidie'' van jaarlijks zo'n vier miljard dollar. Het is volgens de EU geen regeling ter voorkoming van dubbele belasting, omdat de `brievenbusfirma's' in belastingparadijzen zijn gevestigd.

De EU diende bij de WTO gisteren een ,,indicatieve lijst'' in van Amerikaanse produkten die voor sancties in aanmerking komen, zoals landbouwprodukten, textiel, staal, lederwaren, vliegtuigen, papier, boeken en kranten. Ook is om een WTO-panel gevraagd, dat zich over de aangepaste Amerikaanse belastingwet moet buigen. President Clinton zei gisteren vanuit Vietnam dat hij ,,met de EU wil blijven werken om de geschillen op te lossen en schade aan onze sterke bilaterale relatie te vermijden.''