`Superstar is free and so is the bandit'

,,Het is alsof God op aarde is teruggekeerd'', riep een hevig geëmotioneerde fan van de Indiase filmster Rajkumar gisteren nadat bekend werd dat hij was vrijgelaten door zijn ontvoerder Veerappan. Toch duurde het even voordat het feest echt losbrak in de straten van Bangalore. Berichten over de vrijlating van de filmheld hadden eerder de ronde gedaan en telkens waren ze onjuist gebleken. Maar gisterochtend om elf uur bevestigden de autoriteiten van de deelstaten Tamil Nadu en Karnataka dat Rajkumar, na een gijzeling van 108 dagen, eindelijk vrij man is.

Zichtbaar opgelucht deelde premier S.M. Krishna van Karnataka mee dat hij Rajkumar door de telefoon had gesproken, dat hij in goede gezondheid verkeert en dat hiermee het langste gijzelingsdrama van India tot een eind was gekomen. ,,Het was een psychologische strijd'', zei Krishna, ,,en die hebben wij gewonnen''.

Maar terwijl het vuurwerk in Karnataka en de zelffelicitaties van de politici nog in volle gang waren, verschenen al koppen in kranten als: `Superstar is free and so is the bandit'. Het is volstrekt onduidelijk welke prijs er is betaald voor de vrijlating van Rajkumar. Sinds de ontvoering op 30 juli heeft Veerappan steeds nieuwe eisen gesteld, waaronder die van de vrijlating van 51 van zijn metgezellen die gevangen zitten. De politici waren bereid aan elke eis te voldoen, totdat de Hoge Raad van India in ieder geval de vrijlating van de arrestanten verbood. In een snedig tussenvonnis merkte de Hoge Raad op dat de regeringen eigenlijk nooit hebben onderhandeld, maar alleen hebben toegegeven, uit angst voor Veerappan.

Die angst bestond hieruit dat als Veerappan zijn gijzelaar zou doden, zijn fans in Karnataka wraak zouden nemen op de daar wonende Tamil-minderheid. Veerappan heeft zich gaandeweg het gijzelingsdrama namelijk geprofileerd als een Tamil-nationalist, die het opnam voor de arme Tamils in Tamil Nadu. Hij kreeg dan ook de steun van Tamil-extremisten in India en Sri Lanka.

Hoe de `jungle bandiet' zichzelf in een Tamil-Robin Hood heeft kunnen veranderen is velen een raadsel. Veerappan stond bekend als smokkelaar van sandelhout en ivoor. Hij doodde meer dan 2.000 olifanten in de oerwouden van Tamil Nadu en zeker 100 mensen, onder wie veel politieagenten en boswachters. Deze laatste ontvoering was al zijn negende, en steeds wist hij aan de politie te ontsnappen.

Het is zijn ongrijpbaarheid die hem zijn heldhaftigheid geeft, denken commentatoren, en hij zet de autoriteiten voor schut. Ook nu is het de vraag wie de winnaar is van de `psychologische strijd', zoals premier Krishna van Karnataka het noemde. Door de filmster ongedeerd te laten vertrekken heeft Veerappan de sympathie gekregen van zowel de filmfans in Karnataka als de Tamils in Tamil Nadu. De vrijlating is eerder een teken van grootsheid van de ontvoerder, dan van daadkracht van de politici. ,,Misschien moet Veerappan zich verkiesbaar stellen'', merkte een columnist cynisch op. ,,Hij zou meteen gekozen worden en hij zou tenminste weten om te gaan met rovers en smokkelaars.''