Flinterdun berouw

Zelden zal de sofa zo'n veilige haven zijn als tijdens het kijken naar de documentaire Life of crime van meervoudig Emmy-Award winnaar Jon Alpert. De documentaire is een adembenemende onderdompeling in het leven van drie kleine criminelen Rob, Freddy en Mike in Newark (New Jersey).

We volgen de blanke jongemannen op hun strooptochten door armzalige buurtwinkels in afbraakwijken. Schijnbaar onhandig sluipen ze langs de schappen. De camera volgt ze op deze tochten, hetgeen spannende beelden oplevert. We zien ze graaien, spullen verstoppen en later op straat hun buit tonen: bestek, overhemden en ander weinig indrukwekkkend spul. ,,In tien minuten voor veertig dollar gejat'', pocht de dief. ,,Daar kan geen minimumloon tegenop.''

Fred – gebit als een opengebroken straat – steelt, koopt drugs en spuit. De camera volgt hem op zijn lange, schijnbaar onhandige tocht langs zijn aderen. Een volgend beeld toont Fred ontredderd, hij is er zojuist achter gekomen dat zijn vrouw is weggelopen met medeneming van hun kind. Hoe heeft ze dat kunnen doen? Hij begrijpt er niks van. Hij had toch beloofd dat hij geen drugs meer zou gebruiken? Aan hem ligt het niet dat de wereld tegen hem is. `Zielig' is het woord dat steeds komt bovendrijven. Tot de volgende scène.

Een beklemmende registratie van huiselijk geweld. Mike mept zijn huilende vrouw. Achteloos, nonchalant, volslagen vanzelfsprekend. Hij is niet dronken, boos of onder invloed van drugs. Je mept je vrouw omdat ze het heeft verdiend. Rob die erbij aanwezig is, moet er om grinniken. Een tijd later wordt Mike opgepakt en zit hij jankend in de cel. ,,I feel sorry for what I did'', zegt hij tegen de rechter. Die kijkt door het flinterdunne berouw heen naar de lijst van aanklachten en veroordeelt hem tot zeven jaar. Mike maakt bij het verlaten van de rechtszaal een schietgebaar naar de rechter.

De hele documentaire door is het alsof je naar een onbekende levensvorm kijkt. Je ziet wat ze doen, je hoort ze praten, hun woorden zijn te begrijpen, hun daden zijn te benoemen, maar wat gaat er in vredesnaam in die koppen om? Dom, verloederd, onberekenbaar; wat moet je met ze als samenleving? Zo nu en dan duikt een gnoomachtig wezen in de film op, de vader van een van de jongens. Ja, zo veel is duidelijk, ergens is het fout gegaan en goed ook.

Life of Crime. Net5, 22.50-23.50u.