Zeventien toeschouwers bij `leuke hobby'

Dit weekend vond het Nederlands kampioenschap snelvuurschieten in Beilen plaats. De schietsport probeert van zijn negatieve imago af te komen.

,,Een schietvereniging? Bij ons in Beilen?'' Een bedenkelijke frons verschijnt op het gezicht van een restauranthouder in het centrum. Nee, daar heeft hij geen weet van.

Verwonderlijk is het niet. Schietsportvereniging Beilen ligt maar net binnen de gemeentegrens, ingeklemd tussen snelweg en spoorbaan. De grauwe bunker, opgetrokken uit beton en metalen platen, is plompverloren neergeplant in het weidelandschap. Op zeven auto's na is het terrein leeg en heerst de stilte. Als de deur van de bunker openzwiept, wordt het oor vergast op droge knallen.

De bunker in Drenthe is één van de 1.400 schietclubs van Nederland, waar circa 40.000 mensen zich bekwamen in de schietsport. Ruim de helft van de clubs is aangesloten bij de KNSA, de Koninlijke Nederlandse Schuttersassociatie. Nederlanders zijn een wapenschuw volkje. In Duitsland is het schieten de derde sport, na voetbal en tennis, met 1,6 miljoen geregistreerde beoefenaars.

Volgens Simon Hop, voorzitter van de Beilense schietclub, wijt de impopulariteit aan negatieve beeldvorming. ,,Eind jaren tachtig was de relatief grote toename van het aantal schutters aanleiding voor kamervragen. Kun je geloven: een PvdA-kamerlid was bang dat zoveel schutters een gevaar voor de Nederlandse samenleving zouden vormen.

,,Studio Sport zond begin jaren negentig een keer beelden uit van kleiduivenschieten. Boze kijkers vonden het een schande. Een theemuts uit Oegstgeest richtte zelfs een vereniging ter bescherming van de kleiduif op. Terwijl er slechts op lemen schoteltjes wordt geschoten.''

De schietsport heeft zijn wortels in de negentiende eeuw. In 1890 werd de `Vereeniging van Nederlandsche Scherpschutters' opgericht. Toen nog was het streven om `de beoefening van het juistschieten in Nederland aan te moedigen en tot eene volksvermaak te maken, ter bevordering van 's lands weerbaarheid'. Hops: ,,Anno nu is het gewoon een leuke hobby, niet meer en niet minder. Schutters komen ook niet uit een bepaald milieu. Wij hebben een officier van justitie, maar ook een bouwvakker. De schietsport heeft niets te maken met een ziekelijke fascinatie voor wapens. We schieten op neutrale schijven, het is zelfs verboden om op silhouetten van mensen te schieten.''

Het onderdeel snelvuur pistool is een olympische discipline. De schutter moet achtereenvolgens in acht, zes en vier seconden vijf doelen treffen op 25 meter afstand. In de vier-seconden serie vergt het richten twee seconden en moet de schutter in de resterende twee seconden vijf schoten op het doel lossen. De uitdaging ligt in het bereiken van ultieme concentratie, vindt de voorzitter. ,,Om doel te raken moet je mentaal ijzersterk zijn. Teveel spanning kost je de kop. Bij elke hartslag gaat je schietarm immers een fractie omhoog. Alleen door jarenlang te trainen en veel mentale oefening en ademhalingstechnieken, kun je een goed schutter worden.''

Op de schietbaan vermengt de teerlucht van de kogelwerende bielzen zich met de kruitdampen. De deelnemers aan het snelvuurschieten laten zich er niet door van de wijs brengen. Een handjevol toeschouwers en de acht finalisten slaan de schutter gaande. Drie minuten lang heerst er doodse stilte. Iedereen lijkt diep in gedachten verzonken, de handen vroom ineengevouwen. Dan klinkt het bars: ,,de schutter mag laden!'' Met één hand ogenschijnlijk nonchalant in de zak, in de andere arm het wapen, concentreert de schutter zich op de doelen. ,,Attentie, vijf, vier, drie, twee, één...''

De schietschijven klappen uit, de zeventien toeschouwers stoppen werktuiglijk de vingers in de oren en de schutter lost koeltjes vijf schoten. ,,Wapen inpakken! Baan is vrij!'', roept voorzitter Hop uit. Vervolgens lopen drie man de schietbaan op, roepen de score uit en plakken de kogelgaten met tape af. Dan maakt een keurige heer met een wapenkoffertje zich los uit de groep en volgt hetzelfde ritueel.

Alleen leden van schietclubs krijgen een wapenvergunning. Maar dan moet je wel van onbesproken gedrag zijn, benadrukt Hops. ,,De politie en wij doen eenantecedentenonderzoek. Het eerste jaar mag alleen met verenigingswapens worden geschoten. Wil je volwaardig lid worden, vragen we de vergunning bij de politie aan.'' Het wapenbezit is gebonden aan strenge regels. ,,Thuis is een wapenkast verplicht en mag het wapen – zonder munitie – alleen worden vervoerd naar de schietbaan of wapenwinkel. Mijn vrouw is tegen wapens, ze gruwt ervan. Dus zelf zit ik vaak in een achterafkamertje.''