Ruzie over bewegwijzering door ANWB

Minister Netelenbos en de ANWB ruziën over het monopolie van de ANWB op de bewegwijzering.

Het onderzoek dat minister Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) wil laten uitvoeren naar de relatie tussen het rijk en de ANWB is voorlopig van de baan. Oud-minister Wijers (Economische Zaken, tegenwoordig consultant bij de Boston Consulting Group) heeft zijn onderzoeksopdracht teruggegeven aan Netelenbos, nadat de ANWB de medewerking aan het onderzoek had opgezegd.

Het onderzoek naar de relatie tussen rijk en ANWB is volgens Netelenbos nodig omdat het contract tussen de twee partijen over de bewegwijzering in Nederland ,,aan herziening toe' zou zijn. Het door voormalig minister Kroes in 1984 gesloten `eeuwigdurende' contract met de ANWB over de bewegwijzering is ,,niet meer van deze tijd', meent Netelenbos.

Jaarlijks geeft Verkeer en Waterstaat naar eigen zeggen ongeveer 25 miljoen gulden aan de ANWB, zodat die borden kan plaatsen en onderhouden, praatpalen kan plaatsen en verkeersinformatie kan geven. Het door Netelenbos voorgestelde onderzoek past in het kader van de operatie Marktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit, waarmee de twee paarse kabinetten de relatie met private partners onderzoeken. Netelenbos wil weten hoe de ANWB de jaarlijkse bijdrage van 25 miljoen gulden aanwendt.

De ANWB erkent dat sprake is van een monopoliepositie bij de plaatsing en het onderhoud van de bewegwijzering, maar vindt dat ,,niet slecht'. Volgens een woordvoerder van de ANWB is het grote voordeel een eenduidige bewegwijzering. Het contract uit 1984 kan de Europese mededingingstoets doorstaan, meent de ANWB.

Netelenbos heeft verbaasd gereageerd op de weigering van de ANWB om aan het onderzoek mee te werken. ,,Ze (de ANWB, red.) hoeven natuurlijk niet mee te werken, maar dan moeten ze niet verbaasd staan te kijken dat ik zelf ga proberen om die transparantie op papier te krijgen', aldus de minister, gisteren in het televisieprogramma Buitenhof.

Het door Netelenbos gesuggereerde gebrek aan transparantie over de verstrekte miljoenen heeft de ANWB op haar beurt verbaasd. ,,We geven jaarlijks een accountantsverklaring uit waarin precies staat wat we met het geld doen', aldus een woordvoerder van de ANWB vanmorgen. Hij liet weten dat de ANWB, ,,als er dan toch een onderzoek moet komen', de voorkeur geeft aan een onderzoek door de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa). ,,Dat lijkt ons de meest aangewezen instantie om te kijken of er wel voldoende marktwerking is.'

ANWB-directeur Van Woerkom, overigens in eerste instantie mede-ondertekenaar van de opdracht aan Wijers, liet afgelopen vrijdag weten niet mee te willen werken aan het onderzoek. ,,Ik heb het idee dat Netelenbos haar relatie met ons wil herzien, los van de uitkomsten van het onderzoek', aldus Van Woerkom toen. Van Woerkom meent dat Netelenbos ten onrechte een relatie heeft gelegd met de gespannen verhouding tussen de ANWB en V&W over het rekeningrijden. In de onderzoeksopdracht aan Wijers, die op 3 oktober werd verstuurd, staat een verwijzing naar de ,,ongemakkelijkheid in de verhoudingen'.

Volgens het ministerie heeft het inmiddels afgeblazen onderzoek echter ,,niets te maken met vervelende politieke discussies over rekeningrijden en het spitstarief.' Een woordvoerder van de minister liet vanmorgen weten dat er deze week nog contact met de ANWB gezocht zal worden. ,,Wij willen een normalisering en verzakelijking van onze relatie met de ANWB. Dat staat los van welke vervelende politieke discussie over rekeningrijden en spitstarieven dan ook. Het past in het beleid dat ooit door Wijers is ingezet. Daarom was hij ook de meest aangewezen persoon de relatie tussen V&W en de ANWB te bekijken', aldus de woordvoerder.

Van de 25 miljoen gulden die jaarlijks naar de ANWB gaat, wordt volgens die organisatie 80 procent aanbesteed aan kleinere aannemers. De overige 20 procent besteedt de ANWB zelf ,,aan bouten en schroeven'. De organisatie geeft jaarlijks ongeveer 40 miljoen gulden uit aan bewegwijzering en krijgt daar ook van provincies en gemeenten geld voor. Een woordvoerder meldde vanmorgen dat de ANWB jaarlijks 1 miljoen gulden `toelegt' op het plaatsen en onderhouden van de borden.