Geschenk Rushdie telt 256 pagina's

Het geschenk van de Boekenweek 2001, de roman Woede van Salman Rushdie, zal 256 pagina's dik zijn en niet de gebruikelijke 96. Dit heeft H. Kraima, directeur van de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek vanmorgen bevestigd. In het boek is een kleine rol weggelegd voor Nederland, met name voor de Surinaams-Nederlandse voetballers van het Nederlands elftal.

Het is voor het eerst sinds de jaren zestig dat het traditionele Boekenweekgeschenk meer dan 96 pagina's telt. Kraima: ,,Wij werden ook overvallen toen Rushdie deze zomer aankondigde dat zijn boek dikker zou worden. Maar toen we het manuscript hadden gelezen, wilden we hem niet om een ander boek vragen. Je moet geen slaaf worden van je eigen regels. Anders krijg je een zelfde situatie als in 1980, toen Reves De vierde man onder meer geweigerd werd omdat het te lang was.'

Een synopsis van Woede, dat door de CPNB wordt beschreven als `een roman over wat woede kan doen met een mensenleven', is te vinden in de Boekenweek-informatiefolder die dit weekeinde naar de Nederlandse boekhandelaren is gestuurd. `Zelfs het Nederlands voetbalelftal komt aan de orde!' luidt de kop boven een samenvatting van het verhaal, over een poppenmaker die uit frustratie uit Engeland vlucht naar New York.

Volgens Kraima komt Nederland in Woede niet voor, maar deed Rushdie het idee voor een poppenmaker als hoofdpersoon op in Nederland: ,,Hoe dat precies zit, moet u maar lezen in maart, wanneer het boek uitkomt.' Daarnaast speelt één scène tijdens de EK-voetbalwedstrijd Nederland-Joegoslavië, in juni van dit jaar. Een van de personages zegt over Oranje: `,,Kijk naar hen. Edgar Davids, Kluivert, Rijkaard in de dug-out, en in het mooie verleden Ruud. De grote Gullit. Meng alle rassen samen en je krijgt de mooiste mensen ter wereld. Ik wil,' voegde ze eraan toe, tegen niemand in het bijzonder, ,,snel naar Suriname'.'

Toen de Stichting CPNB in april bekendmaakte dat Rushdie het Boekenweekgeschenk 2001 zou schrijven, was er veel kritiek op de keuze voor een niet-Nederlandse auteur. Uitgevers als De Geus en Vassallucci betoogden dat er genoeg Nederlandse auteurs van buitenlandse komaf waren die in het kader van het Boekenweek-thema `Het land van herkomst' in aanmerking hadden kunnen komen.

Kraima is niet bang dat hij zich met de uitzonderlijke lengte van het Rushdie-geschenk extra kritiek op de hals haalt: ,,De boekhandelaren kunnen het geschenk inkopen tegen dezelfde prijs als die van de gebonden Mulisch van dit jaar; de CPNB draait voor de verdrievoudigde kosten op, we zoeken samen met uitgeverij Contact nog naar sponsors. En ja, er zijn in het verleden wel schrijvers geweest die moeite hadden met de maximaal 96 pagina's. Maar het is nog nooit gebeurd dat een schrijver niet achter het uiteindelijke Boekenweekgeschenk stond.'

Woede, dat een half jaar na de Nederlandse editie als Fury in het Engels zal verschijnen, lijkt deels geïnspireerd door Rushdie's eigen recente ervaringen.

De 53-jarige Indiaas-Engelse auteur, over wie in 1989 door ayatollah Khomeini een fatwa werd uitgesproken, verhuisde eerder dit jaar net als de hoofdpersoon van Woede van Londen naar New York nadat hij in de Britse pers was verguisd om zijn extravagante levensstijl en zijn liefde voor glamour en een jong fotomodel.

    • Pieter Steinz