Krijtstreeppakken oefenen in rebellie

De professionele geldbeheerders willen meer invloed. Beleggers in Samas roeren zich. De pensioenbeheerders kritiseren hun bazen.

Financieel Nederland zet zijn hakken in het zand. In de krijtstrepenpakken-kaste die het (pensioen)geld van de kleine man beheert en het vermogen van oude en nieuwe rijken, lijkt rebellie uitgebroken. Maar wel beschaafd, natuurlijk.

Bij Samas, een beursgenoteerd bedrijf dat kantoorartikelen verkoopt en kantoormeubilair maakt, is een opstand van grote beleggers aan de gang tegen de fusie met concurrent Ahrend. Bijna iedereen die iemand is in de Nederlandse beleggerswereld heeft een brief ondertekend aan de commissarisen van Samas dat zij helemaal niet gelukkig zijn met de fusie.

Tot de aandeelhouders van Samas behoren superbelegger ING, verzekeraars Aegon, Delta Lloyd, Fortis en Generali, een beleggingsfonds van ABN Amro, het Orange beleggingsfonds en de woordvoerder van de kongsi zelf, F. van Beuningen van vermogensbeheerder Teslin.

Zij zien meer in het onverwachte bod dat handelshuis Buhrmann overweegt. Buhrman wil zowel Ahrend als Samas kopen en biedt een overnamepremie van ongeveer 50 procent bovenop de koersen van de partners voordat zij op 4 oktober hun fusie aankondigden.

Vermogensbeheerder Van Beuningen zat tijdens de persconferentie van Buhrmann woensdagmorgen in het Amsterdamse Hilton Hotel achter in de zaal. ,,Wie is die man'', wilde een staffunctionaris van Buhrmann weten toen journalisten na afloop om hem heen dromden.

Niemand had hem uitgenodigd, vertelde hij, maar toen hij 's ochtends het nieuws over Buhrmanns overnameplan had gezien, was hij naar Amsterdam gereden om zijn adhesie te betuigen. Het was sowieso een goeie week voor hem en voor zijn beleggers. Een van zijn beleggingsfondsen bezit ook meer dan 5 procent van de aandelen van matrijzenmaker Axxicon, waarop afgelopen maandag een bod is gedaan.

Het is niet de eerste keer dat Van Beuningen met andere grote beleggers aan frontvorming doet om een hoger rendement op een belegging te forceren. Twee jaar geleden leidde dat tot een strijd tussen twee bieders om het bedrijf Flexovit, fabrikant van slijpschijven, op te kopen.

De commissarissen van Samas die samen met de directie beslissen over de toekomst van het bedrijf ,,moeten goede nota nemen van wat de aandeelhouders vinden'', zegt Van Beuningen. En laat de voorzitter van de raad van commissarissen nu net J. Peters zijn, de oud-Aegon-topman onder wiens leiding twee rapporten verschenen over betere verantwoording door commissarissen en grotere zeggenschap voor beleggers.

De rebellerende grootaandeelhouders hebben een procent of vijftig van de aandelen van Samas, maar het zijn aandelen zonder zeggenschap. Het stemrecht is dankzij een oer-Hollandse constructie die beleggers monddood maakt in handen van het bestuur van een stichting, die de aandelen beheert. Maar in die stichting zijn de aandeelhouders niet vertegenwoordigd.

Peters vindt dat die regelingen afgeschaft moeten worden, heeft Van Beuningen begrepen. ,,Ik zou zeggen: om te beginnen bij Samas.'' Ook Ahrend heeft zo'n constructie die aandeelhouders stemrecht ontneemt. De combinatie wil de regeling voortzetten. Buhrmann daarentegen heeft aandeelhoudersdemocratie.

De rebellie van de Samas-beleggers is niet de enige verzetshaard die is opgelaaid. De grote pensioenfondsen, samen goed voor zo'n 800 miljard gulden beleggingen, drongen afgelopen week gezamenlijk en in ongekend sterke bewoordingen aan op ongeclausuleerde zeggenschap voor aandeelhouders in het bedrijfsleven. Zij willen de directie benoemen.

Daarmee kritiseren zij de opstelling van hun ,,bazen'' in de besturen van de pensioenfondsen. Dat zijn de werknemers en werkgevers, die twee weken geleden in hun Sociaal-Economische Raad juist de voorkeur gaven aan meer invloed van ondernemingsraden en extra macht voor beleggers van allerlei mitsen en maren voorzagen.

En wie is daartegen eveneens in verzet gekomen? Peters.