Geel volksaandeel Duitse post

Deutsche Post gaat deze maand naar de beurs. Eindelijk weer een grote introductie die ook het beursklimaat in Nederland kan stimuleren. Maar niet iedereen is even enthousiast over het `gele aandeel'.

Mönchengladbach loopt voorop. Een brief die 's morgens is gepost, wordt dezelfde dag nog bezorgd. Niet door de postbode van de Deutsche Post, maar door een kleine particuliere concurrent, `city briefservice'.

De rechter heeft besloten dat city briefservice voortaan ook vrij spel heeft in Düsseldorf. Dat betekent zwaar weer voor de grootste postbode van Duitsland, de Deutsche Post. Hoewel het monopolie van de post op brieven officieel tot 2003 is toegestaan, worden links en rechts al aanvallen op de postreus ondernomen.

Constateerden de bewakers van de vrije markt in Brussel niet onlangs dat Deutsche Post de duurste bezorger van Europa is, terwijl brieven niet eens het snelst worden bezorgd? Daarin komt verandering, belooft de directie.

,,We willen wereldwijd het leidende logistieke bedrijf worden met geïntegreerde briefpost, expressdiensten, logistiek en financiële dienstverlening'', zei Mister Postman, Klaus Zumwinkel, toen hij deze week het startschot loste voor het nieuwe `volksaandeel'. Zumwinkel is de baas van alle postbezorgers, maar daarmee is de bestuursvoorzitter van Deutsche Post allang niet meer tevreden.

De 56-jarige Zumwinkel wil met de 312.000 medewerkers van de Post naar de beurs. De Duitsers mogen mopperen over de hoge prijzen en de lange rijen bij het postkantoor – de populaire showmaster Gottschalk met zijn lange blonde krullen is samen met zijn broer ingehuurd om de post in elk geval bij de kleine aandeelhouder geliefd te maken.

Al maanden prijzen de twee broers lachend vanaf levensgrote affiches de Aktie Gelb aan: `Morgenstund hat Gelb im Mund' en `Mein Bruder meint: Je früher Sie die Aktie Gelb zeichnen, desto besser'. Maandag is de intekening begonnen voor het `gele aandeel'.

Na de privatisering van Deutsche Telekom in 1996 geldt de beursgang van Deutsche Post als een van de grootste emissies in Duitsland. De Post brengt 278 miljoen aandelen op de markt voor een prijs tussen de 18 en 23 euro, een kwart van het aandelenkapital van de Post AG. De intekening voor particulieren eindigt op 16 november, voor institutionele beleggers een dag later. Met een beurswaarde van circa 25 miljard euro komt de Post eveneens in aanmerking voor opname in de Duitse beursindex Dax.

Het is de eerste stap op weg naar een volledige privatisering van het staatsbedrijf, zei Zumwinkel. Hij verwacht dat binnen vijf jaar alle aandelen post aan de beurs genoteerd zijn. Hans Reich, bestuursvoorzitter van de staatsbank Kreditanstalt für Wiederaufbau, noemde de emissie een van de ,,belangrijkste en spannendste beursgangen van dit jaar''.

Experts in het financiële centrum Frankfurt betwijfelen of de beursintroductie net zo'n succes wordt als die van Telekom. Het beursklimaat met zijn tuimelende koersen werkt niet mee. Niet voor niets houden beurshandelaren in Nederland de beursgang van Deutsche Post goed in de gaten: een succes in Duitsland zou ook de trend van mislukte beursintroducties kunnen ombuigen. Negatief voor Deutsche Telekom is bovendien de koersontwikkeling van drie andere `volksaandelen' – Telekom, T-Online en Siemens-dochter Infineon – die veel beleggers teleurstelt.

,,Telekom heeft zich dermate slecht ontwikkeld dat het velen kan afschrikken'', zei Lars Labryga, voorzitter van de Vereniging van Kleine Aandeelhouders. De Duitse Vereniging voor Effectenbescherming waarschuwt er openlijk voor Deutsche Post als een `volksaandeel' te beschouwen. Woordvoerder Klaus Nieding wijst in dit verband op de risico's van het Post-aandeel in verband met het wegvallen in 2003 van het brievenmonopolie.

Hoewel de afdeling brieven nog slechts 35 procent van de omzet (15,7 miljard euro in de eerste helft van 2000) beslaat, levert deze oorspronkelijke postactiviteit liefst 75 procent van de winst (1,4 miljard euro in het eerste halfjaar 2000).

De grote vraag is hoe de omzet en winst zich na opheffing van het brievenmonopolie zullen ontwikkelen. Tot 2003 is het huidige monopolie geldig dat brieven tot 200 gram omvat en drukwerk tot 50 gram. Wat daarna gebeurt is open. De regering schijnt weinig geneigd tot volledige vrijgave. De Europese Commissie heeft echter vanaf 2003 een monopoliegrens van 50 gram voorgesteld.

Volgens Nieding van de Vereniging voor Effectenbescherming is Deutsche Post ook in het buitenland nog niet bekend genoeg. Hij vreest eveneens dat de pensioenaanspraken van voormalige werknemers bij de Post een negatief effect kunnen hebben. Nieding raadt beleggers aan bij teruglopende koersen winst te nemen en het aandeel weer te verkopen. Deutsche Post doet er volgens hem goed aan het aandeel niet als `volksaandeel' te verkopen, ook al wil het concern elk tweede stuk aan particulieren van de hand doen.

Post-voorzitter Zumwinkel is evenwel vast van plan dit doel te bereiken. Tenslotte is hem ook de turnaround bij Post gelukt. Zumwinkel is erin geslaagd om Deutsche Post te veranderen van een verliesgevende onderneming in 1990 (750 miljoen euro) in een winstgevend bedrijf. Vorig jaar boekte Deutsche Post een winst van 1,1 miljard euro en liefst 37 ondernemingen heeft de gele reus de afgelopen jaren opgekocht met een totale waarde van 7 miljard.

Zumwinkel ziet zich gesterkt door de grote interesse van het eigen personeel in het aandeel. Tachtig procent van alle vaste medewerkers heeft al ingetekend. De komende weken zal Zumwinkel tijdens roadshows in binnen- en buitenland alles in het werk stellen de Aktie Gelb aan de man te brengen. Als symbool heeft Mister Postman een gele stier uitgezocht, de mascotte voor stijgende beurskoersen.