Ted Heath keert niet terug in parlement

De Britse Conservatieve oud-premier Sir Edward Heath (84) keert na de volgende verkiezingen niet terug in het parlement. Dat heeft hij gisteren bekendgemaakt.

Heath is het langstzittende parlementslid, ook bekend als Father of the House. Sinds 1950 vertegenwoordigt hij onafgebroken de kieskring Old Bexley and Sidcup, een zuidoostelijke buitenwijk van Londen, hoewel hij woonde in de schaduw van de kathedraal van Salisbury in het graafschap Wiltshire.

Heath werd partijleider in 1965 en leidde tijdens zijn premierschap, van 1970 tot 1974, het Verenigd Koninkrijk de toenmalige Europese Economische Gemeenschap (EEG) binnen, na een referendum te hebben gewonnen. Zijn pro-Europese houding bezorgde hem later een levenslange ruzie met Margaret Thatcher, die hem begin 1975 als partijleider wipte na een periode van stakingen en economische neergang. De afgelopen twee jaar kwam hij herhaaldelijk in aanvaring met Tory-leider William Hague, die eveneens een eurosceptische koers vaart.

Maandag was Heath nog in actie te zien. Als tijdelijk voorzitter leidde hij de verkiezing van de nieuwe Speaker van het Lagerhuis. Premier Blair zei gisteren in een reactie dat Heath ,,een buitengewone bijdrage aan het Britse politieke leven heeft geleverd''. Hague zei dat het vertrek van Ted Heath een ,,niet te vullen leegte achterlaat''.

Heath werd in 1916 geboren als zoon van een bouwvakker. Hij ging naar het staatsgymnasium in Chatham en vervolgens naar Balliol College in Oxford, waar hij philosophy, politics and economics (`PPE') studeerde – overigens een noodgreep, omdat hij een prestigieuze beurs voor een orgelopleiding in dezelfde stad was misgelopen. Muziek bleef wel een centrale rol houden. Hij speelt piano en dirigeert.

Heath diende als artillerie-officier in de Tweede Wereldoorlog. Hij bleef zijn leven lang vrijgezel; in een BBC-documentaire eind 1998 beschreef hij een aantal tragisch verlopen liefdesverhoudingen. Zijn in dat jaar verschenen autobiografie noemde hij De koers van mijn leven, een verwijzing naar zijn liefde voor zeilen. Zijn jacht Morning Cloud leed tijdens een storm in 1974 schipbreuk voor de Engelse zuidkust. Zelf was hij niet aan boord, maar zijn petekind kwam om het leven. Het leek een voorteken voor de verkiezingsuitslag.

Na zijn vertrek als premier bleef hij een trouw parlementslid, zoals veel van zijn voorgangers. David Lloyd George haalde zelfs 55 jaar, Winston Churchill maakte in twee etappes zestig jaar vol. Of Heath na de komende verkiezingen had mógen blijven is overigens de vraag; zijn zetel was met een meerderheid van ruim 3.500 stemmen verre van veilig.