Nieuwe berekening AEX en Midkap

De AEX-index en de Midkapindex, de twee belangrijkste graadmeters op de Amsterdamse beurs, worden vanaf maart volgend jaar op een nieuwe manier berekend. Vanaf dat moment wordt de vrije verhandelbaarheid van aandelen als factor in de bepaling van de indices opgenomen. Ook de datum van de jaarlijkse herweging van de indices – altijd een druk moment voor de beurs omdat beleggers hun portefeuilles aanpassen – gaat veranderen.

Tot nu toe werd op elke derde vrijdag van februari op basis van de omzet in de aandelen en de marktkapitalisatie van bedrijven bepaald welke bedrijven in de AEX- en de Midkapindex werden opgenomen. De marktkapitalisatie van een bedrijf wordt berekend door het aantal uitstaande aandelen te vermenigvuldigen met de beurskoers. De 25 grootste Nederlandse beursgenoteerde bedrijven die uit deze berekening kwamen, stonden het jaar daarop in de AEX-index, en de 25 daaropvolgende in de Midkap.

Vanaf volgend jaar kijkt de Euronext Amsterdam ook naar de hoeveelheid vrij verhandelbare aandelen om te bepalen welke bedrijven in de indices worden opgenomen, en hoe zwaar ze daarin meewegen. Van verschillende fondsen is een deel van de aandelen in handen van grootaandeelhouders – KPN (staat) en Heineken (Freddy Heineken) zijn bekende voorbeelden. In de nieuwe manier van berekenen worden fondsen waarvan niet alle aandelen verhandeld worden `bestraft', doordat hun weging in de index kleiner wordt. Daarnaast geldt, onder voorbehoud, dat minstens een kwart van de aandelen verhandelbaar moet zijn wil het fonds in aanmerking komen voor opname in de indices.

De vrije verhandelbaarheid wordt bepaald door de meldingen die in het kader van de Wet Melding Zeggenschap bij de Stichting Toezicht Effectenverkeer (STE) worden gedaan. Iedereen die een belang van 5 procent of meer in een bedrijf neemt moet dat bij de STE aanmelden. De AEX telt die aangemelde belangen bij elkaar op, en beschouwt de som van die belangen als het gedeelte van het geplaatste aandelenkapitaal dat niet vrij verhandelbaar is.

Beggingsstrateeg P. van Doesburg van zakenbank Kempen en Co heeft berekend welke gevolgen de nieuwe berekening voor de huidige AEX zou hebben. Er zouden geen fondsen uit de index vallen, maar de weging verandert wel. Zo zou het belang in de index van kabelexploitant UPC met 44 procent zijn gedaald, en dat van KPN met 16 procent. De nieuwe weging wordt op de eerste handelsdag van maart bekend gemaakt.