Kok: geen EU-referendum

Premier Kok is geen voorstander van een Nederlands referendum over de uitbreiding van de Europese Unie met de landen van Midden- en Oost-Europa, bleek gisteren in de Tweede Kamer.

Tijdens de algemene beschouwingen zei Kok de Nederlandse samenleving zodanig te willen informeren over de uitbreiding van de Europese Unie, dat aan een dergelijk referendum `geen behoefte meer hoeft te zijn'. Als er al van referenda over deze materie sprake zou moeten zijn, dan voelt Kok meer voor een algemeen `Europees referendum'.

Kok reageerde in de Tweede Kamer op recente uitlatingen van staatssecretaris Benschop van Europese Zaken, die voor een referendum had gepleit. Een bij de Kamer liggend wetsontwerp maakt in de toekomst het houden van zogeheten `correctieve referenda' mogelijk, waarbij eenmaal door het parlement aangenomen wetsontwerpen achteraf in een volksraadpleging direct aan de kiezers kunnen worden voorgelegd.

Kok zag tegen een referendum over uitbreiding van de EU velerlei bedenkingen. Als alle landen van de EU apart referenda gaan houden over de uitbreiding, komt dat in feite neer op een mogelijk veto op uitbreiding vanuit elk der vijftien lidstaten, meende Kok. Vandaar zijn voorkeur voor een algemeen Europees referendum - een overigens nog niet bestaand instituut.

Kok benadrukte dat zaken als deze naar zijn inzicht niet hoeven te worden geschrapt uit het lijstje van onderwerpen waar een referendum over kan worden gehouden. ,,Maar ik vind wel dat er alle aanleiding is om alles te doen om burgers (..), voordat het zover komt, zodanig bij ontwikkelingen te betrekken dat de noodgreep van een nee achteraf niet nodig is''.

Ervaringen met referenda over Europese zaken in Frankrijk en Denemarken zijn weinig bemoedigend, aldus Kok. Als er toch referenda moeten worden gehouden over uitbreiding van de EU, dan liever in de landen die willen toetreden, zei hij.